MUZIKA

Muzika sveta Vladimira Đuričića jedinstvena je putujuća antologija, koja otkriva kako muzika oblikuje identitet naroda, kulturu i istoriju. Kroz priče o umetnicima i žanrovima od Japana do Portugalije, od Rusije do Argentine, knjiga vodi čitaoca u srce zvučnih pejzaža planete. Isprepletena anegdotama, kulturološkim uvidima i emocijama, ova knjiga je pravo blago za ljubitelje muzike, putovanja i čovečanske priče u notaciji. Muzika sveta je više od knjige – to je zvuk duše u koricama.

Ovo je rokenrol sa pokrićem i jedinstvena ljubavna priča.

Fotomonografija „Emir Kusturica & the No Smoking Orchestra – 25 godina“ je vredan dokument koji pokazuje i dokazuje uspeh, priznatog režisera, Emira Kusturice sa svojim bendom. U knjizi, pored 400 fotografija, se nalazi i Kusturičin autorski tekst, tekst scenografkinje Ivane Protić i tekst, etno-muzikološkinje, Jagode Jamakosmanović. Takođe dokumentovana je kompletna diskografija benda sa kredit listama. Kroz tekst i fotografije je prikazan rad Punk opere „Dom za vešanje“, i sva gostovanja Opere i benda u zadnjih 25 godina.

Fotomonografija „To je bilo neko lepše i srećnije vreme“ je prva knjiga, ne samo na ovim prostorima, nego i šire, koja je posvećena publici.

Inovativna, moderna, zanimljiva, ali i provokativna knjiga Škola zvuka... otvara nove poglede na zvuk, ali i na zanimanja kod kojih je on ključno izražajno sredstvo. Prvi deo, „Pogled na istoriju i teoriju", na jednom mestu, hronološki, sublimira sliku razvoja medija na našem prostoru, definiše osnovne elemente zvuka u medijima i sagledava njihovu primenu u audio i audio-vizuelnim delima. Drugi, „Razgovori", oblikuju 46 intervjua, po principu „jedan autor -- jedno zanimanje". Treći, „Umesto reči autora" jeste intervju sa autorom, neuobičajeni ali efektan završetak, u kojem objašnjava zašto RTS prepoznaje kao specifičan obrazovni sistem.

Priča o Južnom vetru, njegovom kreatoru Miletu Basu, velikoj petorci, Perici, Savi, Banetu Vasiću i drugim velikanima ove avanture, predstavlja jednu od najvažnijih epizoda i svakako komercijalno najuspešnijih poduhvata u istoriji jugoslovenske i srpske popularne muzike. Ona do sada nije ispričana, osim nekih delova koji su se pojavljivali u štampi, intervjuima, emisijama koje je Mile pravio u svojoj kasnijoj produkciji – Cvrčak na sat, kojih ima već više od 1.400 epizoda.

Srpski javni glasovni zvuk je danas bitno drugačiji nego pre pedesetak godina. Intonativno je snižen i izbačen iz svoje akustičke osovine. Zbog toga trpi i naš oćeja za muzički zvuj uopšte.

"Tokom 1940. Gestapo je odlučio da jedan grad po imenu Terezin u Moravskoj pretvori u jedinstveni koncentracioni logor u kome su, pored desetine hiljada čeških i poljskih Jevreja, ali ne samo njih, zatvorili veći broj istaknutih intelektualaca, slikara, naučnika; književnika i posebno kompozitora, kojima su dali iluziju da mogu stvarati, slikati, pisati i komponovati. Bila je to vešto smišljena varka, čudovišnija - ako je to mogućno - od svih drugih nacističkih koncentracionih logora." Kolja Mićević

Notni zbornik Pesme srpskim svetima u ruskoj crkvenopojačkoj umetnosti XVI–XIX veka u kome je Ana Rašković oživela drevne napeve desetina srpskih poetskih tekstova koji su bili prisutni u ruskom bogoslužbenom životu i crkvenoj umetnosti čitava četiri stoleća, otvara savremenom čitaocu – muzikologu, teologu, pojcu, crkvenom muzičaru, kulturologu, religiologu, istoričaru ili bilo kom drugom profilu čitaoca koji je zainteresovan za crkveno pojanje i kultove srpskih svetih, nepoznat svet starog ruskog znamenog jednoglasnog pjenija.

Srpska truba mogla je postati fenomen pre svega zato što je u nacionalnoj muzičkoj kulturi vremenom izgrađena kao instrument veoma složene i rafinirane zvučnosti. U korenu te složenosti i rafiniranosti nalazi se ogromno čudo i paradoksalni obrt: truba je pre svega moćno vojno signalizaciono sredstvo, ali je vremenom ona prevazišla svoju početnu zadatu prirodu i doesgla visok stepen folklorno-umetničke izražajnosti.

U knjizi „Večnoj trubi i trubačima“ priređivač je sakupio poetske, književne, istorijske tekstove vezane za trubu i trubače. Pronaći ćete ovde pesme Momčila Nastasijevića, Svetozara Miletića, Vojislava Ilića, Dejana Medakovića, te tekstove iz ratnih dnevnika naših i stranih vojnika, mnoštvo fotografija, ilustracija i zanimljivih podataka o ovom tradicionalnom srpskom instrumentu.

Notna zbirka za ljubitelje narodne muzike, profesionalce i amatere, sadrži 417 zapisa pesama Vojvodine stare, a isto tako i pesme komponovane u duhu muzičke tradicije Srba u Vojvodini u 19. i prvoj polovini 20. veka. Ideja za naslov albuma proistekla je iz pesme Veljka Petrovića „Vojvodina stara, zar ti nemaš stida".
Dele se te pesme na muške i ženske, svečarske, posleničke (pesme za rad), svatovske, ljubavne, bećarske, lumperaške... A znate li kakve su to rojtanske pesme?

Priređivač zbirke upoznaje čitaoce sa istorijskim kontekstom i analizom muzičkog nasleđa Srba sa prostora Vojvodine stare, koja se prostirala i na delovima danas susednih država, tokom protekla dva veka.

U zbirci se nalaze i varoške pesme nastale na stihovima srpskih vojvođanskih pesnika Jovana Subotića, Vasilija Vase Živkovića, Jovana Jovanovića Zmaja, Branka Radičevića, Mite Popovića... Pesme su obrađivali, za glas i klavir ili mešoviti hor, Kornelije Stanković, Franjo Kuhač, Stevan Stojanović Mokranjac, Petar Konjović...

Gotovo svaki narod ima svoju narodnu muziku ili bar patriotske pesme, kojima iskazuje svoje iskrene osećaje prema otadžbini. Stihove za te pesme pišu po pravilu najbolji pesnici, a i muziku za njih komponuju kompozitori iz tog naroda. No, kod Srba postoji pojava da su muziku za brojne kompozicije rodoljubivog karaktera napisali stranci.
Predmet ove knjige je ukazivanje na strane kompozitore i njihove kompozicije sa jasnom srpskom osnovom, ili bar naznakama. Posle sagledavanja ovih podataka nesumnjivo se dolazi do činjenice da su Srbija i srpski narod, sve do Ujedinjenja, bili izuzetno interesantni za strane muzičke stvaraoce, a onda se dogodila - Jugoslavija. I, ''zbogom grožđe, zbogom vinogradi!''

Knjiga RTS Izdavaštva i Centra za muzičku akciju "Novi zvučni prostori" priređivača Zorice Premate predstavlja zbornik razgovora održanih na javnim tribinama u organizaciji Centra za muzičku akciju u periodu od 2014. do 2019.godine. Skupovi o umetničkoj muzici stvoreni u nameri da se o savremenoj muzici govori i piše sabrani su prvo u vidu tonskih zapisa koje su imali priliku da čuju slušaoci Radio Beograda 3, a potom i u formi knjige, Zbornika pred čitaocima.
U njemu je predstavljeno više od 30 novih dela 25 domaćih autora. Među njima su kompozitori svih generacija, različitih stilskih orjentacija, više od 70 govornika, muzikologa, muzičkih pisaca, kulturologa, producenata, dizajnera zvuka, izvođača, muzičkih umetnika ...
Zbornik radova predstavlja presek onog što je do sada učinjeno u okviru istoimenih tribina i nudi se kao materijal za nova istraživanja, sagledavanja, analize i provere mišljenja.

Od prvih interesovanja za ranu muziku, do osnivanja ansambla Renesnas (1969) želja Dragana Mlađenovića bila je da rezultate istraživanja predstavi savremenoj publici. Mada izrasli iz mnogogodišnjih istraživanja, a pisani uz korišćenje činjenica i naučnog aparata, ogledi su pisni jezikom i stilom prijemčivim i zanimljivim za široku stvaralačku publiku. Knjiga sadrži 14 ogleda koji obuhvataju period od srednjovekvnog crkvenog pojanja do Mokranjčevih Rukoveti.

Nova formula Safonova, pijanističkog pedagoga, dirigenta i kompozitora, nevelika po broju stranica, velika je po uvođenju načela elastičnog razmišljanja u klavirsku pedagogiju.

Ples nema tako dugu tradiciju zapisivanja i teoretizacije kao što je imaju druge izvođačke umetnosti, te se još uvek traga za načinima da se artikulišu različite plesne prakse. Četiri diskurzivne tačke plesne prakse nude jednu šemu te artikulacije. Ovaj otvoreni model se bazira na jednom zamišljenom kvadratu, gde se jedna tačka (teme) odnosi na matricu tela, druga na politiku pokreta, treća na izvedbenu strukturu i četvrta na matricu drugog.

Analizirano je osamnaest plesnih dela (među kojima su Hexentanz - Meri Vigman, Groosland - Megi Maran, Trio A - Ivon Rajner, Blaubart – Pina Bauš, Rosas danst Rosas – Rosas, Solo – Vilijam Forsajt, Strangefish – Lojd Njuson, The Perfect human – Hofeš Šehter, Le dernier spectacle – Žerom Bel, Tragédie - Oliver Duboa). Simulirajući postupak faktorske analize, izdvojeno je šest faktora koji su postali osnova multidimenzionalnog pristupa plesnoj analizi. Ovaj rad je pokušaj da se uz pomoć matrice diskurzivnih tačaka, kao i različitih teorijskih platformi (Lakan, Batlerova, Kristeva, Derida, Delez, Danto, Vitgenštajn, Fuko i dr.) ostvari doprinos u pravcu sistematičnog promišljanja o plesu.

prevela s ruskog Mirjana Grbić

Šezdesete godine prošlog veka bile su godine uspona masovne kulture, a rokenrol je dospeo na male ekrane. Januara 1967. na RTS-u prikazana je prva epizoda serije ,,Koncert za ludi, mladi svet." Marko Perić, autor istoimene knjige, kaže da je to knjiga o televiziji i rokenrolu.

"Baš je ova emisija pravi primer za to da su na televiziji tih godina bili mogući neki pravi pionirski poduhvati i da se okupi mlada ekipa i da napravi nešto što do tad u svetu, verovatno, još nije viđeno, a što je tek kasnije postalo poznato pod imenom muzički spot. Tako da definitivno televizija je ovde novi, mladi medij koji je spreman da eksperimentiše" - Marko Perić

Istraživački i terenski rad Đorđa Lakušića prezentuje 11 lokaliteta koji imaju specifičnu boju i zvuk. Ovo je sintetička monografija koja objedinjuje istorijske, kulturne, etnografske i druge prikaze i sadrži podatke o pevanju, sviranju, igranju.

(Mirjana Zakić)

Tradicija svakog naroda se može povezati i sa nekim muzičkim instrumentom. Za Srbe je to frula, drevni instrument kome je pripisivano božansko poreklo. Danas, kada se kaže frula misli se – Bora Dugić.

Traktat o fruli, autora Bore Dugića – knjiga koja čitaocu pruža celovitu i sveobuhvatnu sliku o fruli predstavlja i pravu riznicu koju može da otvori i upozna nas sa njenim blagom samo neko ko je toliko dobro poznaje. Autor nas uvodi u svet frule i njenih najbližih rođaka, flaute, blok-flaute, kavala, okarine… opisujući prve dane njenog nastanka kao i funkcionalne razlike između nekadašnje i savremene (današnje) frule; zatim genezu i razvoj frule u Srbiji i u susednim zemljama (BiH, Republika Srpska, Makedonija, Bugarska, Rumunija); potom sve frulaše i graditelje frula koji su ostavili ili će tek ostaviti trag svojim muziciranjem. Poseban značaj ove knjige je u autorovom preciznom i detaljnom objašnjenju kao i inovativnim rešenjima prilikom izrade frule, održavanju instrumenata, kao i detaljnom objašnjenju svih preduslova značajnih za osnovu lepog sviranja (disanje, vežbanje, artikulacija, psihologija scene, trema i nastup…).

Na kraju knjige se nalazi dodatak Sve frule sveta, koji je priredila Katja Milošević Pupovac, i koji sadrži obilje zanimljivih i korisnih podataka o svim poznatim sviralama u svetu.

"Teorija muzike" je udžbenik u kojem je praktičnoj nastavi dat prioritet u odnosu na teoretski deo. U njemu se nalazi preko 2800 primera, vežbi i zadataka. Vežbe i zadaci služe za usmeno (grupno i pojedinačno) rešavanje i preko njih se provlači metodika praktične nastave. Dve trećine knjige posvećeno je trima najvažnijim oblastima, a to su: intervali, lestvice i akordi.

Udžbenik ima odobrenje Ministarstva prosvete, nauke i tehnološkog razvoja.

xxxx


Priča o grupi The Rolling Stones počinje susretom Džegera i Ričardsa na železničkoj stanici u Dartfordu, oktobra 1961. Iako su sećanja o tome obojena preteranom poetikom, nema sumnje da se taj susret zaista dogodio. Ostalo je rokenrol istorija koju otkriva Dejan Cukić.

Stevan Stojanović Mokranjac(1856-1914), klasik srpske muzike i kulture, kao kompozitor i muzički pedagog, ostaje zapamćen kao najzaslužniji za uvođenje srpskog nacionalnog duha u muzičku umetnost. Neprolazno i danas već slavno Mokranjčevo delo Rukoveti predstavlja petnaest spletova pesama zasnovanih na folklornim motivima iz različitih krajeva Srbije, Bosne, Makedonije, Bugarske. Njegova muzika za bogosluženja, od kojih je svakako najpoznatija Liturgija, sa čudesnom lepotom Heruvimske pesme, i danas je najviši domet horske muzike u Srba. Mokranjac je ostavio značajne radove i kao melograf, zapisujući i od zaborava spasivši mnoge narodne pesme i igre, kao i srpske crkvene napeve. Mnoge muzičke škole danas nose njegovo ime, a u njegovom rodnom Negotinu, svake godine se održava najznačajnija smotra muzičkog stvaralaštva u nas - Mokranjčevi dani.