Proizvodi

Ja sam proša sito i rešeto,
ovaj grdni svijet ispitao,
otrovi mu čašu iskapio,
poznao se s grkijem životom.
Sve što biva i što može biti,
meni ništa nije nepoznato;
što god dođe ja sam mu naredan.
Zla pod nebom što su svakolika
čovjeku su prćija na zemlju.

Gorski vijenac, jedno od najznačajnijih dela srpske književnosti, istoričesko sobitije kroz čije se stihove prostire ideja o nepokorenoj Crnoj Gori, poslednjem utočištu slobode, čija je sudbina da kao izviiskra raspali plamen borbe za oslobođenje od Turaka, nastao je iz pera poete, državnika, duhovnika, mislioca Petra II Petrovića Njegoša.

U ovom delu neprolazne vrednosti Njegoš je iskoristio epizodu iz prošlosti kako bi opevao ključne istorijske događaje s kraja XVII veka, prikazao herojsko poimanje života i moralna načela patrijarhalnog čoveka, opisao ondašnje prilike na geopolitičkoj sceni i svakodnevicu tadašnjeg stanovništva, to jest njegove običaje, kulturu, verovanja i tradiciju.

Petar II Petrović Njegoš napisao je izuzetnu tvorevinu, u koju se, prema rečima istoričara književnosti Jovana Deretića „sleglo svekoliko iskustvo, istorijsko, filosofsko i poetsko, čitavih epoha u životu pojedinih razdoblja i civilizacija“.

Al’ tirjanstvu stati nogom za vrat,
dovesti ga k poznaniju prava,
to je ljudska dužnost najsvetija!
Ako sablju poljubiš krvavu
i zaploviš u noćne valove,
sljeduje ti prahu svetkovanje.

„ČUVENI filozofsko-religiozni spev "Luča mikrokozma" Petra Petrovića NJegoša, preveden je na ruski jezik i predstavljeno u Institutu za svetsku književnost u Moskvi.
Dvojezično izdanje "Luče" priredio je književnik i prevodilac Ilja Čislov, koji je rekao da su NJegoševa dela i dalje vrlo aktuelna.
Nastojnik podvorja Srpske pravoslavne crkve u Moskvi vladika Antonije (Pantelić) je čestitao Čislovu na odličnom prevodu NJegoševog teksta.
- Prevesti takvo delo je vrlo teško jer ga je NJegoš pisao arhaičnim jezikom. Ilja Čislov je uspeo da sačuva duh i poruku teksta a istovremeno će ga mladi ruski čitaoci razumeti - rekao je vladika Antonije.“

Gorski vijenac ● Luča mikrokozma ● Lažni car Šćepan Mali ● Svobodijada ● Kula Đurišića ● Čardak Aleksića


U ovoj knjizi čitalac će na jednom mestu naći četiri glavna speva pesnika, vladike i vladara Crne Gore Petra II Petrovića Njegoša, njegov opus magnum: Gorski vijenac, Luča mikrokozma, Lažni car Šćepan Mali i Svobodijada, kao i dva manja, Kula Đurišića i Čardak Aleksića, koji kao kakvi antipodi ilustruju Njegoševe romantičarske tematske preokupacije.

U prvom svom većem delu, filozofsko-religioznom spevu Luča mikrokozma, pesnik je biblijsku legendu o stvaranju sveta uzdigao do vasionskih razmera i dao priči o Bogu i Satani ne samo univerzalne, filozofske razmere nego ih obojio i svojim revolucionarnim idejama i slobodarskim težnjama. Pošto je u Luči izrazio viđenje da poreklo zla u svetu leži u metafizičkim, nadzemaljskim uzrocima, u Gorskom vijencu je te uzroke video u zemaljskim, istorijskim okvirima, u jednoj istrazi poturica s početka 18. veka u Crnoj Gori, a njihovo otklanjanje u neprestanoj borbi za slobodu protiv tiranije. Njegošev epski spev u deset pevanja, Svobodijada, u duhu Ilijade, opeva crnogorske pobede nad Turcima i Francuzima, a dramski spev Lažni car Šćepan Mali približava čitaocu epizodu o jednoj intrigantnoj ličnosti iz crnogorske istorije.

Ovom Njegoševom glavnom opusu prethodi ogled Ive Andrića Njegoš kao tragični junak kosovske misli, jedan od najrelevantnijih i istovremeno književno najupečatljivijih uvida u Njegošev život i delo, kao i istorijske i književne prilike u Crnoj Gori i na Balkanu u prvoj polovini 19. veka.

„Među pesnicma, Njegoš je gospodar koji suvereno vlada epohom i daje joj ton; među vladarima, on je politički vizionar zagledan u budućnost svog naroda.“ Miodrag Popović

„Njegoš je u poeziji postigao ono što je izgledalo nemoguće, da spoji staro s novim i poveže ono što je bilo razdvojeno i suprotstavljeno, tako da je u njegovom delu naša istorija i naša duhovnost dobila punoću izraza kakvu nije ostavio nijedan pisac ni pre ni posle njega.“ Jovan Deretić