STRUČNA LITERATURA

Ovim rukopisom je srpska istoriografija dobila vredno štivo koje, zasnovano na „čvrstom tlu“, značajno obogaćuje postojeći korpus znanja o preplitanju složenih geostrateških interesa vodećih evropskih sila na prostoru Zapadnog Balkana u predvečerje i tokom prve dve godine Drugog svetskog rata.

Načinom razmišljanja, sagledavanja pitanja i problema bitnih za istoriju Jugoslavije, modernim načinom prezentovanja, dopadljivim jezikom i akribičnim pristupom analiziranoj problematici, autor je uspeo da na efektan način predstavi svu složenost jugoslovenske spoljnopolitičke pozicije i otvori niz novih pitanja na koje istorijska nauka za sada nije u mogućnosti da sa preciznošću ponudi pouzdane odgovore.
- iz recenzije prof. dr Ljubodraga Dimića

Posebna vrednost i značaj monografije je u tome što ona govori o iskustvima naše zemlje iz predvečerja Drugog svetskog rata koja mogu biti korisna i za današnje vreme jer navedena konstanta ruskog i nemačkog geopolitičkog interesa i uticaja na našem prostoru je i danas prisutna i aktuelna.
- iz recenzije prof. dr Branka Rakića


Ovim rukopisom je srpska istoriografija dobila vredno štivo koje, zasnovano na „čvrstom tlu“, značajno obogaćuje postojeći korpus znanja o preplitanju složenih geostrateških interesa vodećih evropskih sila na prostoru Zapadnog Balkana u predvečerje i tokom prve dve godine Drugog svetskog rata.
- Iz recenzije prof. dr Vladana Virijevića

Ovim rukopisom je srpska istoriografija dobila vredno štivo koje, zasnovano na „čvrstom tlu“, značajno obogaćuje postojeći korpus znanja o preplitanju složenih geostrateških interesa vodećih evropskih sila na prostoru Zapadnog Balkana u predvečerje i tokom prve dve godine Drugog svetskog rata.

Načinom razmišljanja, sagledavanja pitanja i problema bitnih za istoriju Jugoslavije, modernim načinom prezentovanja, dopadljivim jezikom i akribičnim pristupom analiziranoj problematici, autor je uspeo da na efektan način predstavi svu složenost jugoslovenske spoljnopolitičke pozicije i otvori niz novih pitanja na koje istorijska nauka za sada nije u mogućnosti da sa preciznošću ponudi pouzdane odgovore.
- iz recenzije prof. dr Ljubodraga Dimića

Posebna vrednost i značaj monografije je u tome što ona govori o iskustvima naše zemlje iz predvečerja Drugog svetskog rata koja mogu biti korisna i za današnje vreme jer navedena konstanta ruskog i nemačkog geopolitičkog interesa i uticaja na našem prostoru je i danas prisutna i aktuelna.
- iz recenzije prof. dr Branka Rakića


Ovim rukopisom je srpska istoriografija dobila vredno štivo koje, zasnovano na „čvrstom tlu“, značajno obogaćuje postojeći korpus znanja o preplitanju složenih geostrateških interesa vodećih evropskih sila na prostoru Zapadnog Balkana u predvečerje i tokom prve dve godine Drugog svetskog rata.
- Iz recenzije prof. dr Vladana Virijevića

Najnovija studija Aleksandra Životića osvetljava jednu od najinteresantnijih priča u sam osvit svetskog rata, pošto se dosadašnja istoriografija većinski bavila odnosima Jugoslavije sa Hitelrovom Nemačkom. Početak Drugog svetskog rata 1939. je doveo Jugoslaviju u nezavidnu spoljnopolitičku situaciju. Jugoslovenska vlada je u tim okolnostima pokušala da nov oslonac pronađe u Sovjetskom Savezu nastojeći da u toj zemlji ne nađe samo novog političkog zaštitnika, već i da obezbedi isporuke neophodnog naoružanja i vojne opreme iz te zemlje. Na drugoj strani, Sovjetski Savez je bio suočen s mogućnošću izbijanja rata s Nemačkom za koji ni u kom pogledu nije bio spreman. Nastojeći da maksimalno prolongira početak sukoba s Nemačkom, Sovjetski Savez je težio novim pregovorima koji bi za cilj imali sporazum s Nemačkom o podeli interesnih sfera. Polazilo se od toga da bi pitanje Balkana moglo imati ključnu ulogu u budućim pregovorima i da bi zaoštravanje situacije u tom regionu predstavljalo pogodnu osnovu za dalje razgovore. Pristupanje Jugoslavije Trojnom paktu i potonji vojni puč od 27. marta su za Sovjete predstavljali šansu za nove pregovore koji bi odložili početak nemačko-sovjetskog okršaja. Sam jugoslovensko-sovjetski pakt nije uticao na odvraćanje Nemačke od napada na Jugoslaviju. Kapitulacija Jugoslavije je označila kraj dotadašnje sovjetske balkanske politike i početak nemačko-sovjetskog konflikta.

Istoriografska studija nastala na osnovu novih istraživanja u donedavno zatvorenim sovjetskim, jugoslovenskim i srpskim arhivima o političkim odnosima Jugoslavije i SSSR, Tita i Staljina, Tita i Hruščova, o izazovima, protivrečnostima i suprotnostima jugoslovensko-vojne saradnje u središnjim decenijama XX veka.
Uzbudljiva istoriografska knjiga o iskušenjima i napetostima jednog savezništva.
Aleksandar Životić pomno prati nekoliko faza u jugoslovensko-sovjetskim vojnim odnosima: od transfera znanja sovjetskih vojnih instruktora na jugoslovenske „učenike“ i sovjetskih vojnih isporuke Jugoslaviji, preko tačaka razdora u odnosima dva saveznika, protivrečnosti jugoslovenskog razvoja i sučeljenih izazova usred jugoslovenske vojne politike na Balkanu, do turbulentnih pokušaja obnove jugoslovensko-sovjetskih odnosa.
Pošto su jugoslovensko-sovjetski vojni odnosi obeleženi snažnim političkim faktorima, glavni junaci u ovoj knjizi, pored važnih vojnih figura tog vremena poput sovjetskih oficira maršala Žukova, Malinovskog, Rokosovskog, Vasiljevskog, Konjeva, Buđonija, Moskaljenka, ili jugoslovenskih oficira Koče Popovića, Peka Dapčevića, Arsa Jovanovića, Ivana Gošnjaka, Rada Hamovića, Ivana Rukavine, Zdenka Ulepiča ili Ljuba Vučkovića, jesu Staljin i Hruščov, Molotov i Bulganjin, Tito i Ranković, Kardelj i Đilas, Tempo Vukmanović i Veljko Mićunović.
Knjiga koja otkriva nedovoljno poznatu dimenziju odnosa Jugoslavije i Sovjetskog Saveza u jednom od ključnih perioda Hladnog rata.
U knjizi je objavljeno i nekoliko fotografija iz posebnih albuma koji se čuvaju u okviru ostavštine Koče Popovića u Istorijskom arhivu Beograda.