POLITIKA

Uzbudljivi eseji izraelskog pisca Davida Grosmana, dobitnika Nagrade Međunarodni Buker, vode nas kroz kataklizmu 7. oktobra i onoga što je usledilo na Bliskom istoku.
Glas Davida Grosmana odavno znamo po nepomućenoj moralnoj čvrstini i analtičkoj preciznosti: još od kasnih osamdesetih i Žutog vetra, njegovog klasičnog dela o hitnosti rešenja „dve države“ i ceni koju plaćaju i okupator i okupirani, on kritikuje vladu svoje zemlje i zalaže se za uspostavljanje trajnog mira.
Nakon 7. oktobra 2023. godine, Grosman se odlučio da sebi i svom društvu ponovo postavi teška i neophodna pitanja:
– Kako se ovaj masakr mogao dogoditi?
– Zašto Netanjahuova vlada, zapetljana u mrežu skandala, nije mogla da zaštiti svoje građane?
– Da li su 7. oktobar i rat koji je usledio odneli sa sobom poslednju nadu u rešenje „dve države“?
– Ko ćemo biti i mi i naši neprijatelji kada se jednom podignemo iz pepela?
U ovih jedanaest eseja, koji su se pojavljivali u novinama i časopisima u ključnim trenucima kada je Grosman želeo da pozove vladu na odgovornost, on prati neuspehe koji su doveli do tog dana i do rata koji je usledio, a koji je omogućila i podsticala moralno bankrotirana stranka koja se ogorčeno drži vlasti.
Na kraju, Grosman dolazi do najvažnijeg pitanja:
– Hoće li ikada biti trajnog mira u regionu?

Knjiga "Anarholiberalizam: Služba i ideologija: 1967–1985." predstavlja provokativno istoriografsko istraživanje političke i društvene stvarnosti druge Jugoslavije od polovine šezdesetih i studentskih demonstracija 1968. do druge polovine osamdesetih, kada se već nazire propast jedne ideologije i raspad jedne zemlje. U tom periodu obaveštajna služba jednopartijske države nazivala je anarholiberalima šaroliku grupaciju disidentskih intelektulaca koji su uglavnom bili skoncentrisani u unverzitetskim centrima u Beogradu, Zagrebu i Ljubljani. Knjiga rekonstruiše praćenje, nadziranje, kontrolu i progon nekih od najpoznatijih pisaca, intelektualca i univerztetskih profesora druge Jugoslavije. Na drugoj strani, knjiga rekonstruiše ideološku evoluciju anarholiberala od umerene ili izrazite levice do socijaldemokratije, pozicija građanskog centra ili desnog centra i desnice. Junaci ove knjige su Milovan Đilas, Dobrica Ćosić, Ljubomir Tadić, Mihailo Marković, Dragoljub Mićunović, Mihajlo Mihajlov, Srđa Popović, Veljko Korać, Svetozar Stojanović, Mihailo Đurić, Borislav Mihjlović Mihiz, Duško Radović, Stevan Raičković, Momo Kapor, Brana Crnčević, Miodrag Pavlović, Nikola Rot, Predrag Palavestra, Zagorka Golubović, Zoran Đinđić, Vojislav Koštunica, Kosta Čavoški, Stojan Cerović, Boris Tadić, Dušan Pirjevec, Taras Kermauner, Rudi Supek, Milan Kangrga, Gajo Petrović, Vlada Mijanović, Andrija Gams, kao i desetine drugih učesnika javnog i intelektualnog života. Sastavni deo ove knjige čine obimni izveštaji Službe državne bezbednosti koje su autori pronašli u arhivskim fondovima Državnog arhiva Srbije i Hrvatskog državnog arhiva. Ti izveštaji se sada prvi put objavljuju kao dragoceno svedočanstvo o jednom vremenu.

Zašto se neke teritorije otcepljuju od države čiji su deo?
Kako dolazi do otcepljenja?
Kako opravdati otcepljenje?
Šta o tome kaže međunarodno pravo, a šta politička teorija?
Da li postoje specifični slučajevi otcepljenja u novijoj političkoj istoriji?

Polazeći od pojma otcepljenja kao predmeta spora, Pavković se usredsređuje na uporedne studije otcepljenja: Abhazija i Srpska Krajina, Crna Gora i Katalonija, Kosovo i Čečenija.

Od otcepljenje kao instrumenta nacionalnog oslobođenja na Balkanu u toku poslednja dva veka, preko otcepljenja u bivšoj Jugoslaviji, do otcepljenje putem strane vojne intervencije SAD i Rusije.

Provokativna i analitična knjiga o nikad razrešenom pitanju međunarodnih odnosa, istoriografije, međunarodnog prava i političke teorije.

„Cilj ovih ogleda bio je da doprinesu razumevanja ne samo fenomena otcepljenja već i našeg načina posmatranja procesa, instrumenata i posledica otcepljenja.“ (Aleksandar Pavković)

Politička mobilizacija u Srbiji od 1987. do 1992. godine Kapitalna studija o političkim događajima koji su obeležili političku i društvenu scenu Srbije od 1987. do 1992. godine. Nastala na osnovu dugogodišnjih istraživanja dokumenta, građe i izvora, uključujući i srpsku i jugoslovensku štampu iz osamdesetih i prve polovine devedesetih godina, knjiga Politička mobilizacija u Srbiji od 1987. do 1992. godine detaljno analizira kako je nastala Antibirokratska revolucija i koje su njene posledice, zbog čega su u Srbiji krajem osamdesetih odložene društvene i političke promene, kao i na kojim je osnovama nastala srpska opozicija početkom devedesetih godina. Knjiga Politička mobilizacija u Srbiji od 1987. do 1992. godine je dragoceno i neophodno svedočanstvo o istoriji čiji smo svedoci.

Hibridni mediji i hibridni režimi Veliko istraživanje o sudbini medija u savremenim hibridnim režimima i o potiskivanju medijskog pluralizma usled uspona kompetitivnog autoritarizma u savremenoj Evropi. Šta kompetitivna autoritarnost duguje populizmu? Da li su hibridni režimi zamislivi bez hibridnih medija? Uspon kompetitivnog autoritarizma i pad medijskih sloboda: da li svedočimo trećem talasu autokratizacije? Medijski pluralizam u hibridnom okruženju kompetitivnih autoritarizama od Mađarske, preko Srbije i Crne Gore, do Severne Makedonije, Albanije i Turske. Dragoceno istraživanje i tumačenje o prirodi savremene politike i društva, medija i javnosti, upravljanja i kontrole.

Nesvakidašnje svedočanstvo o političkim, društvenim i psihološkim posledicama pandemije koronavirusa.

Koliko je pandemija promenila društvo, a koliko su se promenili sami ljudi?

Da li se strah od virusa pretočio u političke i socijalne strahove?

Da li je pandemija podstakla usamljenost, socijalnu distancu i zavist?

Zbog čega je tokom pandemije u zvaničnoj i privatnoj komunikaciji oživeo paramilitarni jezik?

Koji se novi kodovi ponašanja mogu prepoznati u našoj svakodnevici?

Provokativna knjiga, lucidna analiza, duboki uvidi.

"Кljučni argument ove knjige jeste da akademske i druge analize uglavnom značajno potcenjuju kvalitet demokratije u prvoj deceniji posle Petog oktobra, kao i da ga radikalno precenjuju u poslednjih nekoliko godina. Dakle, uprkos nasleđenim, veoma nepovoljnim unutrašnjim i međunarodnim okolnostima, uspostavljene su dinamične demokratske ustanove koje su opstale duže od jedne decenije, tokom više izbornih ciklusa, uprkos značajnim političkim sukobima. Usledili su, zatim, postepeno ali sistematsko urušavanje demokratije i uspon novog autoritarizma. Takva ocena počiva na nalazima obimnog, teorijski utemeljenog empirijskog istraživanja ukrštanjem različitih metoda i izvora podataka: kvantitativne analize sadržaja medijskog diskursa o ključnim političkim sukobima u tom razdoblju; produbljenih razgovora sa velikim brojem neposrednih učesnika u tim događajima iz redova ključnih ličnosti političkog i civilnog društva, uključujući i novinare koji su izveštavali o tim događajima i njihove urednike; i širu kontekstualnu istorijsko-institucionalnu analizu. Istovremeno, Uspon i pad demokratije posle Petog oktobra je pokušaj da se rasprave o demokratizaciji u našoj zemlji stave u širi milje relevantne akademske literature i uporednih iskustava demokratizacije u našem i drugim svetskim regionima " Nebojša Vladisavljević

Nastala kao plod autorovih istraživanja uzroka koji srpsko društvo u modernoj istoriji čine nestabilnim, knjiga Slepe ulice istorije. Elita, (dis)kontinuitet i legitimitet u svom središtu ima pitanja (dis)kontinuiteta i legitimiteta, ali se na njima ne zaustavlja već ispituje moguće i nužne korake koje je neophodno da učine srpske elite kako bi društvo iz konfliktnog i distorzičnog stanja (dis)kontinuiteta bilo prevedeno u stanje smirujućeg, delatnog i beskonfliktnog legitimiteta.
Cvetićaninova knjiga ima najpre teorijsku eksplikaciju odnosa kontinuiteta i legitimiteta, potom raspravu o ulozi elita u oblikovanju društvene i političke stvarnosti, razmatranje problema odnosa kontinuiteta i legitimiteta u istorijskoj perspektivi koja seže od Prvog srpskog ustanka do naših dana, analizu slučaja Velike Britanije i uslova istorijskog procesa konstituisanja britanske elite, da bi, u finalu knjige, na tom temelju, od istorijskog i teorijskog aspekta knjige autor prešao na praktični apsekt dajući konkretne predloge kako da srpsko društvo iz „začaranog istorijskog kruga“, ispunjenog prevratima, sukobima i drugim istorijskim traumama, pronađe „institucionalni izlaz“. Taj izlaz Cvetićanin prepoznaje u nužnosti da srpske elite oblikuju drugačiji institucionalni i konceptualni okvir koji bi vodio do ravnoteže, društvenog smirivanja i neophodnog legitimiteta. Kao institucionalni okvir za oblikovanje legitimiteta u srpskom društvu Cvetićanin, polazeći i od iskustva svojih ranijih knjiga, pre svega, Političke mehanike i veštine državništva i Državništva modernog doba, predlaže model francuske Pete republike.
– Srpsko društvo u prvim decenijama 21. veka odaje utisak nedovršenog i nestabilnog društva koje tumara kroz lavirinte istorije često završavajući u njihovim slepim ulicama. Posvađano iznutra, podeljeno prema spolja, izloženo i iznutra i spolja „ratu svih protiv sviju“, bez bazičnog poverenja između različitih delova društva, srpsko društvo ima sve razloge da brine za svoj dugoročni opstanak – kaže Neven Cvetićanin u knjizi Slepe ulice istorije.
Knjiga Nevena Cvetićanina je razložna i provokativna rasprava, poziv na dijalog kao neophodan uslov prepoznavanja, razumevanja i uspostavljanja legitimiteta kao načina da se iz slepih ulica istorije pređe u prohodne istorijske tokove.

Kratka istorija Evropske unije od njenih najava i početaka, preko najvažnijih epizoda evropske integracije do razvoja sektorskih politika EU i izazova Evropske unije u vremenu kriza.
Da li je ugrožena budućnost Evrope?
Zašto je EU i nakon krize i Bregzita značajna i korisna za Srbiju?
Posebno važna tema Lopandićeve knjige jeste proširenje EU i zakasnela integracija Zapadnog Balkana i Srbije.
Knjiga vrhunskog poznavaoca istorije i procedura EU.

U knjizi Državništvo modernog doba Neven Cvetićanin, na temelju plodnih teorijskih istraživanja, predstavlja upečatljive primere državništva modernog doba u rasponu od Rišeljea i Napoleona, preko Meterniha i Bizmarka, Gledstona i Dizraelija, Lojda Džordža i Čerčila, Atlija i Makmilana, Adenauera i Vilija Branta, Albina Hansona i Kisindžera, do Šarla de Gola.
Videći u ovim istorijskim ličnosti velike državnike modernog doba, Cvetićanin pažljivo ispituje istorijski, društveni i politički kontekst njihovog delovanja, kao i ona ostvarenja koja ih čine nesumnjivim primerom veštine državništva ostvarenog u svome vremenu.
Oblikujući njihove istorijske i državničke portrete, Cvetićanin pokazuje različite strane njihove ličnosti i njihovog državničkog i istorijskog nasleđa.
Neven Cvetićanin u ovoj knjizi analizira i državnički domet Lenjina ili Josipa Broza, pokazujući u ubedljivoj kritičkoj analizi zbog čega se oni ne mogu smatrati velikim državnicima.
Kao vrhunac državničkog umeća u modernom dobu Cvetićanin prepoznaje državničko ostvarenje Šarla de Gola koga uzima kao primer ostvarene velike sinteze različitih političkih i ideoloških elemenata kojima je ovaj državnik na temeljan način oblikovao francuski model društvene ravnoteže i države blagostanja.
Vrhunska analiza moderne politike, ubedljiva studija modernog državničkog umeća.
Zajedno sa nedavno objavljenom autorovom knjigom Politička mehanika i veština državništva, Državništvo modernog doba predstavlja veliku autorsku sintezu o veštini državništva od arhetipskih uzora do modernih vremena.
Knjiga kakva je neophodna svakom političkom akteru i svima onima koji hoće da razumeju moderne političke procese i događaje.

Nova knjiga Džozefa Naja, čoveka ogromnog teorijskog uticaja i praktičnog političkog iskustva, na provokativan, analitičan i podsticajan način govori o strukturama moći u savremenom svetu, o vrstama moći od vojne i ekonomske do meke i pametne moći, a naročito i igri moći u odnosu SAD, Kine, EU, Rusije, BRIK.
Zašto je savremeni svet ispunjen napetostima i prikrivenim ili dramatičnim sukoba?
Kako nastaje moć?
Ko je danas moćan?
Da li su u našem vremenu države izgubile monopol na moć?
Da li je SAD dominantna sila ili sila koja sve vidljivije gubi dominaciju?
Šta će biti s Kinom?
Kako će izgledati naš svet u narednim godinama i decenijama?
Pročitajte danas da biste razumeli sutra.