FIZIKA

Od koje su materije sačinjena naša tela? Da li je ona ista kao i zvezdana tvar? Kada ono Demokrit reče da smo napravljeni od atoma, gotovo nije bilo savremenika koji bi mu poverovao. Trebalo je dočekati Galileja i Njutna, pa onda sačekati još četiri stotine godina kako bismo doprli do elementarnih čestica, otkrivši pritom da svet oko nas ima zaista neobične odlike, zajedničke najudaljenijim zvezdama i poljskom cveću, jednoj supernovi i nama, ljudskim bićima. Svojstva materije koja danas uzimamo zdravo za gotovo u suštini su prilično neravan vrh evolucionog ledenog brega koji se taloži već skoro četrnaest milijardi godina. U svom stilu, veoma jasno, Gvido Toneli objašnjava na koji način se elementarne čestice vezuju kako bi formirale bizarne oblike korelisanih kvantnih stanja, praiskonske kvarkove i gluonske supe ili masivne neutronske zvezde, krećući se po rubovima nauke na kojima pouzdana čvrstina materije postaje tek komotna iluzija. Neočekivani put u svet moderne fizike koji će nas navesti da univerzum, pa čak i nas same, sagledamo drugačijim očima. „Istina je, jesmo prah – no, tačnije rečeno, mi smo zvezdana prašina. Duboko smo ujedinjeni sa najblistavijim telima na nebu posutom zvezdama.“ O autoru Gvido Toneli (Guido Tonelli, 1950), fizičar u ženevskom CERN-u i profesor na Univerzitetu u Pizi, imao je jednu od glavnih uloga u otkriću Higsovog bozona. Dobitnik je međunarodne nagrade Fundamental Physics Prize (2013), nagrade Enrico Fermi Italijanskog društva za fiziku (2013), i Medalje časti predsednika Republike Italije (2014) kao „poslednji u nizu izvanrednih umova koji je započeo Galileo Galilej a u 20. veku nastavili naučnici kalibra Enrika Fermija, Bruna Pontekorva i Karla Rubije“.

Knjiga Teorija relativnosti Alberta Ajnštajna sadrži autobiografski zapis, radove o specijalnoj i opštoj teoriji relativnosti, devet radova koji su štampani u arhivskoj literaturi od 1905. do 1909. godine, od kojih se dva odnose na specijalnu teoriju relativnosti, dva na teoriju Braunovog kretanja, jedan na određivanje veličine atoma, jedan na specifičnu toplotu čvrstih tela, tri na otkrića kvantne prirode svetlosti, zatim rad o laseru, kao i filozofski članak o odnosu fizike i realnosti. Ti su radovi proširili i produbili ondašnje relativističke, atomističke i kvantne fizičke koncepcije.