ZAPISI BALKANISTA - ZBORNIK

Ever wonder how ancient messengers shaped today’s AI-driven diplomacy? Or why a 15th-century printing press still echoes in modern disinformation wars? To understand the forces that define how technology drives power today, we first need to understand yesterday’s breakthroughs.

The book explores 5,000 years of interaction between diplomacy and technology. From the invention of writing to algorithms in contemporary foreign ministries, this research traces how technological advances have shaped diplomatic practice and influenced global affairs.

In this book, Jovan Kurbalija shows why today’s tech disruptions are less ‘unprecedented’ than we often think. On 400 pages, supported by extensive footnotes and detailed tables and illustrated with figures and maps, the book is perfect reading for:

• diplomats navigating digital fragmentation;
• tech pioneer building governance frameworks;
• historians rethinking societal evolution;
• anyone exhausted by shallow ‘tech will save/destroy us’ takes.

Istorija sveta se obično piše krvlju i čelikom, ali istoričar Skot Rejnolds Nelson u knjizi Okeani žita otkriva da je prava poluga moći oduvek bila skrivena u ambarima. Prateći trag pšenice od nepreglednih ukrajinskih stepa do američkih prerija, autor nas vodi kroz fascinantnu mrežu rečnih tokova, luka i morskih puteva koji su odredili sudbinu čovečanstva. Ova duhovita i mudra knjiga osvetljava kako su zaverenici, šefovi država, radnici i preduzetnici borbu za nasušni hleb pretvorili u ratove, revolucije i osvajanja. Od antičkih trgovačkih puteva, preko Američkog građanskog rata, pa sve do našeg savremenog, nepravedno podeljenog sveta, Nelson pokazuje da su pšenična polja bila podjednako važna kao i bojišta.

Upoznaćete u novom svetlu ličnosti Abrahama Linkolna i Vladimira Lenjina te saznati kako je prodor jeftinog američkog žita u 19. veku uzdrmao rusku dominaciju u Odesi, izazvao uspon Nemačke i Italije, ali i zapečatio sudbinu Habzburškog i Osmanskog carstva. U jeku rivalstva velikih sila, kontrola nad hranom pokazala se kao najmoćnije strateško oružje, direktno utičući na izbijanje Prvog svetskog rata i Ruske revolucije. Okeani žita nisu samo istorijska studija, već nezaobilazan vodič za razumevanje ekonomskih struja koje i danas, u vremenu globalne krize, kroje mapu sveta.

Izdanje knjige Beograd ispod Beograda na engleskom jeziku.

An Invitation to a Journey through the Netherworld – the “Dark Vilayet” or the Wonderland

Recommendation from World Tourism Organization (UNWTO)

“The underground world below large cities is not a mere part of human imagination. All civilizations, and this is especially true of the cities, being focal points of any more or less complex human community throughout history, get immersed in the ground with time. Contemporary inhabitants of each city on the face of the earth have only been the upper layer of a timeline, sprouting from the underground, which comprises many layers. Of course, we all know that. But what we don’t know, or what we fail to notice is that Belgrade is one of those cities where the nature and the history have joined hands, creating an exciting underground topography.“
– Predrag J. Marković

Beneath the lively streets of Belgrade lies another city — hidden, forgotten, and fascinating. Belgrade Underneath Belgrade takes readers through underground corridors, fortress passages, and secret structures that have shaped the city’s identity for centuries. This book reveals the lesser-known side of one of Europe’s oldest settlements, reminding us that the past never truly disappears — it simply waits to be rediscovered.

Step into Belgrade’s underground and encounter a history that few have ever seen.

Celovita politička, intelektualna u ljudska biografija Henrija Kisindžera, najznačajnijeg diplomate XX veka, čija su politička i intelektualna avantura uticali na neke od ključnih tokova modernog doba.

"Our approach in the edited volume entitled “Wilderness Revisited: Its Essence, Perception, Description and Image in Byzantium and Beyond” is a bottom-up endeavour based on actual, ongoing research in various academic fields providing expertise and new scholarly results and, thus, enabling meaningful comparisons between different countries, continents and cultures. It is by no means a preconceived concept imposed by somebody, but the embodiment of one of the core visions of the research initiative “Maps of Power” .

Our starting point is twofold. On the one hand, we have been inspired by an article of the geographer and environmental historian William Cronon with the title “The Trouble with Wilderness; Or, Getting Back to the Wrong Nature” , who writes, amongst others, on the perception of “Wilderness”. On the other hand, the editor of this volume attended two workshops in Oxford in the years 2023 and 2024 which spurred him to delve deeper into the topic. The volume’s aim is to enrich further discussion in academia and to connect it to the public discourse in Central Europe (but also beyond).

Prvo izdanje knjige Jugosloveni i Španski građanski rat Vladana Vukliša dobilo je diplomu za poseban doprinos nefikcijskoj literaturi u sklopu Nagrade Doma kulture Studentski grad za najbolju knjigu nefikcijske proze objavljene u Srbiji u 2024. godini. Prema obrazloženju Svetlane Slapšak i Miroljuba Stojanovića:

Knjiga Jugosloveni i Španski građanski rat Vladana Vukliša obimno je istorijsko delo sa svim odlikama dobre istoriografske proze. Tema je smelo inovativna u doba kada se jugoslovenske studije tek konstruišu, kako istraživački tako i metodološki, i ovakvo delo dobrodošao je primer da se i u rizičnoj lokalnoj stvarnosti može ostvariti nivo akademske produkcije progresivne, naučno utemeljene i neopterećene nove dijaspore. Bogata dokumentacija uz precizan argumentacijski aparat osvetljava ne samo nepoznate, cenzurisane ili mitizovane aspekte građanskog rata u Španiji, nego omogućava i nova tumačenja posleratnih događaja i posebno partizanskog vojevanja. Istoriografija može biti umetnička proza, i to je onaj kvalitet koji je žiri ubedio u vrednost knjige i njenu nesumljivu pripadnost žanrovima koje ova nagrada ističe.

Mađarsko-srpski odnosi u HH veku imali su nažalost dosta kritičnih i tragičnih stranica. Dva najgora perioda bili su događaji u Prvom i u Drugom svetskom ratu kao i nekoliko godina posle. Dva susedna naroda vekovima je razdvajao različit i nesrodni jezik kao i različita vera, što je oduvek dosta uticalo i na međusobne odnose, stvaralo nerazumevanje, koje je povremeno dovodilo i do ozbilјnih sukoba sa tragičnim posledicama. 

Kao što je i u prvoj knjizi zabeleženo, Zorica Milosavlјević, novinarka novosadskog Dnevnika, godinama istražuje, piše i objavlјuje članke u ovom listu o događajima i lјudima koji su obeležili Sremske Karlovce.

Ova knjiga je jedna vrsta kompedijuma, a svrha leži, kao i uvek, u predstavlјanju i širenju istine. Cilј je prosvećivanje i gajenje kulture pamćenja, kako Srba i Hrvata, tako i svetske javnosti.

Pokazuje kako se kroz zadužbinarstvo ogleda neraskidiva povezanost pojedinca i društva. Preko ove povezanosti može se sagledati i ekonomska snaga, kulturna, prosvetna i sveukupna duhovna moć srpskog naroda, sposobnog da stvori tako velika i vredna dela.

Posle atentata i tragične smrti viteškog kralјa Aleksandra Karađorđevića Ujedinitelјa 9. oktobra 1934. godine u Marseju, po njegovoj testamentarnoj oporuci, do punoletstva mladog kralјevića Petra II Karađorđevića, Kralјevinom Jugoslavijom upravlјalo je tročlano Namesništvo sa knezom Pavlom na čelu. Ubistvo jugoslovenskog suverena na tlu prijatelјske Francuske pokazalo je svu krhkost i ranjivost mlade države Južnih Slovena, ali i ogolilo polјulјane političke i moralne odnose u međuratnoj Evropi.

Logor Broumov bio je jedan od koncentracionih logora za Srba i druge nepodobne narode koje je osnovala Austrougarske za za vreme Prvog svetskog rata i okupacije Kralјevine Srbije.