Mihailo Petrović Alas bio je osnivač naše matematičke nauke, ali i vaspitač i učitelj čitavih naraštaja naših matematičara. Sa izvora velike nauke, francuske matematike s kraja XIX veka, on je usvojio mnoge nove ideje koje vode ka stvarnom napretku nauke. On je jedini srpski matematičar koji je ušao u krug sto najznamenitijih Srba.
Sudbina Gundulićevog Osmana, možda i ove knjige, jednako je neobična, na trenutke veoma žalosna, poput one koja je sultanu dodelila uspon i pad, u okolnostima tako uzburkanim, da je i njegova stvarnost imala izrazit poetski karakter.
2. tom: BUNTOVNIK I APOSTOL DRAINAC RADE
Rade Drainac(Radojko Jovanović 1899-1943) se danas smatra nespornim začetnikom neoromantičarske tradicije u srpskom pesništvu između dva svetska rata. Skromnog socijalnog porekla, kao šesnaestogodišnji učenik kruševačke gimnazije, prešao je Albaniju peške i potom školovanje nastavio školovanje u Francuskoj. U Parizu je u čuvenom ambijentu boemskih kafana udahnuo i dah pariske umetničke avangarde. Po povratku u zemlju, nakon prvog pesničkog perioda, kao odocneli sledbenik Rakića i Dučića, vrlo brzo se preobratio u hipermodernog pesnika. Drainac ostaje zapamćen kao naš najznačajniji pesnik boemije i anarhoidnog bunta između dva rata. Bio je i osnivač značajnog književnog časopisa „Hipnos“, koji je proklamovao novu pesničku estetiku.. Zavodovo izdanje Sabranih dela Rada Drainca, predstavlja prvo takve vrste, a poslednji njihov tom sadrži mnogobrojne osvrte i prikaze na Drainčevo zanimljivo i značajno pesničko, kao i publicističko delo.
8. tom: IZDAJSTVO INTELEKTUALACA, publicistika DRAINAC RADE
Rade Drainac(Radojko Jovanović 1899-1943) se danas smatra nespornim začetnikom neoromantičarske tradicije u srpskom pesništvu između dva svetska rata. Skromnog socijalnog porekla, kao šesnaestogodišnji učenik kruševačke gimnazije, prešao je Albaniju peške i potom školovanje nastavio školovanje u Francuskoj. U Parizu je u čuvenom ambijentu boemskih kafana udahnuo i dah pariske umetničke avangarde. Po povratku u zemlju, nakon prvog pesničkog perioda, kao odocneli sledbenik Rakića i Dučića, vrlo brzo se preobratio u hipermodernog pesnika. Drainac ostaje zapamćen kao naš najznačajniji pesnik boemije i anarhoidnog bunta između dva rata. Bio je i osnivač značajnog književnog časopisa „Hipnos“, koji je proklamovao novu pesničku estetiku.. Zavodovo izdanje Sabranih dela Rada Drainca, predstavlja prvo takve vrste, a poslednji njihov tom sadrži mnogobrojne osvrte i prikaze na Drainčevo zanimljivo i značajno pesničko, kao i publicističko delo.
Vezu između istorije i književnosti u Srba posebno osvetljava činjenica da su dva najveća srpska pisca: Ivo Andrić i Miloš Crnjanski, upravo istoričari po svom obrazovanju. Ipak, najznačajniji poznavalac istorije u savremenoj srpskoj književnosti je bez ikakve sumnje - Milovan Vitezović. U knjizi Misli srpski, u kojoj imamo zanimljive, pa čak i provokativne rasprave o ljudima i događajima iz srpske prošlosti, imamo zanimljivog pisca Milovana Vitezovića, neprestano prožetog i ozarenog istorijom svog naroda. Period srpskog XIX veka , koji je još od znamenite televizijske serije o Vuku Karadžiću doneo Vitezovićevu veliki ugled i slavu, zauzima najveći deo knjige. I pored toga, u njoj se nalaze i zanimljivi tekstovi i o drugim vremenima, ali i kulturnim fenomenima srpskog društva, kao u više nego interesantnom tekstu: Srpska boemijo, svaka čast.
Ovo, izdanje Zavodovog grčko - srpskog rečnika nastao je zapravo iz hobija Balaća, jednog istinskog zaljubljenika u grčku kulturu i njegovog višegodišnjeg prikupljanja leksičke građe. Balać je ponudio temeljnu građu za do sada najveće ovakvo delo u srpskoj leksikografiji. Sem toga Balać je prihvatio veoma važne filološko sugestije koatora ovog leksikografskog dela Miodraga Stojanovića. Tako je ovaj rečnik dobio nove izraze i sinonime, ne samo u grčkom, već i u srpskom tekstu, a iz rečnika su uklonjeni određeni arhaični, starogrčki i katarevtički pojmovi. Cilj je bio da ovaj rečnik, na osnovu grčkog govornog jezika - dimotikia, sadrži reči i izraze koji se najviše upotrebljavaju u savremenoj grčkoj kulturi i dnevnoj komunikaciji. Ovaj rečnik sadrži oko 50 000 reči i obuhvata sve nivoe komunikacije u društvenom, kulturnom i svakodnevnom životu. Rečnik sadrži i važnija lična i mitološka imena, toponime i geografske pojmove, nezaobilazne skraćenice i Pregled grčke gramatike. On je koristan priručnik, kako onima koji uče i grčki,ili srpski jezik, tako i predavačima, studentima, prevodiocima i naučnicima, srpskom i grčkom čitaocu.
Novo izdanje poznatog italijanskog rečnika, velikana srpske lingvistike i ujedno srpske italijanistike, akademika Ivana Klajna, na čak 1251 stranici sadrži više od 47 000 odrednica , kratak pregled italijanske gramatike i poseban deo posvećen nepravilnim i defektnim glagolima. Kao dugogodišnji profesor na katedri za italijanski jezik i književnost beogradskog Filološkog fakulteta, akademik Klajn je ostvario u nas dva jedan od drugog nezavisna lingvistička dometa. Njegove delo iz oblasti srpskog jezika bilo bi više nego dovoljno za tako ugledno mesto u istoriji srpske lingvistike. Ali, svojim pedagoškim radom, a pogotovo radovima u oblasti italijanistike, dao je nemerljiv doprinos međunarodnom ugledu ove katedre.
Kruna tog doprinosa je Rečnik italijansko – srpskog jezika, ovog puta u novom, izdanju Zavoda za udžbenike, kao kapitalno delo srpske nauke o jeziku.
LIKOVI TRADICIJE - studije i prilozi iz dubrovačke književnosti
Ova knjiga inače profesora beogradskog Filološkog fakulteta dr Slavka Petakovića, u svom podnaslovu Studije i prilozi iz dubrovačke književnosti, praktično daje osnovu i sadržaj ovog izdanja. Ovo delo istoričara književnosti mlađe generacije, najpre podseća na dugu i značajnu tradiciju izučavanja dubrovačke i primorske književnosti na beogradskom Filološkom fakultetu, koju je zasnovao još Pavle Popović. I ovo delo, potvrđuje ono stanovište da na istoriju dubrovačke književnosti treba gledati i kao na srpsku, a ne samo hrvatsku. Da je Dubrovačka književnost vanredan i eksluzivan primer kontakta kulture dva naroda, na poseban način potvrđuju ogledi u ovom delu: Pomeni Dubrovnika u epskoj folklornoj tradiciji; Motiv brave dubrovačke u epskim narodnim pesmama; Politička satira Mavra Vetranovića; Parodija ili ne: o Tireni Marina Držića; Psihološka motivacija likova i mehanizam prevare u Noveli od Stanca Marina Držića; Likovi seljanki u renesansnoj tradiciji, i drugi.
Iscrpne gramatičke i sintaksičke informacije. Jasno razlučenja značenja. Obilje podataka koji vode jasnom razumevanju i pravilnoj upotrebi. Stilske nijanse. Podaci o brojivosti imenica i mestu upotrebe prideva. Kombinacije s drugim rečima. Objašnjenje manje poznatih reči srpskog jezika. Britanska i američka varijanta engleskog jezika, i u slučaju različitih reči za isti pojam, i u slučaju različitog izgovora iste reči.
Ako se jedna antologija može uporediti sa cvetnom baštom, onda ova antologija odiše najlepšim mirisima francuske poezije koji se šire po vaskolikom čovečanstvu. Počevši od Sen-Pol Rua, a završivši se Marijom Io, obuhvatila je tačno 80 pesnika preko čijih stihova priređivač Mirjana Vukmirović predstavlja nemerljivo stihovno bogatstvo poezije koja ushićuje, ali i tera na razmišljanje i zapitanost. Podseća na dobropoznate i u svakoj antologiji nezaobilazne pesnike Klodela, Valerija, Apolinera, Sandrara, Elijara, Aragona, Mišoa, Prevera, Boskea, ali se ne ustručava da u svoju antologiju uvrsti i one čije vreme tek dolazi (Filip Delavo, Marija Io), ali i one koji su poznatiji u nekom drugom umetničkom žanru, šansonijere Brasansa i Brela, kojima se nikako ne može osporiti i poetski značaj. Posebna vrednost ove antologije su prevodi Mirjane Vukmirović, koja se sama izborila sa celim stolećem francuskih rima, ritmova, asonanci i metafora i učinila ih dostupnim srpskom čitaocu. A oni koji dobro vladaju i francuskim jezikom, moći će da provere svoje znanje i uživaju u melodiji ovog jezika budući da su uz prevode na srpski dati i originalni stihovi.
Antologija ruske poezije: XVII–XXI vek dr Aleksandra Petrova predstavlja kapitalno delo i originalno ostvarenje. Izbor stihova iz ruske poezije čiji rukopis imamo pred sobom predstavlja drugo, znatno dopunjeno i izmenjeno izdanje sada već legendarne Antologije iz 1977. godine. Petrov se potrudio da što prilježnije predstavi još 33 godine ruske poezije i njene recepcije, odnosno književni period koji razdvaja prva i drugo izdanje.
Uvodni ogled u knjizi "Klesan kamen" je opis čitanja "Mosta na Žepi" Ive Andrića. Počinje od onog detalja kada se umorni čovek vraća u znoju pa se prisloni uz klesani kamen i odlučuje da napiše istoriju mosta. Taj klesani kamen sam uzeo kao naslov, a on je i metafora za klesanje i obrađivanje reči i rečenica - kaže Miro Vuksanović.
Praktična gramatika prema autorovim rečima namenjena za rad na višim nivoima učenja engleskog jezika, premda se može konstatovati da je ovo štivo veoma korisno i prevodiocima. Gramatika sadrži pitanja koja se mogu javiti u procesu učenja, a tiču se najsitnijih jezičkih finesa, što autori gramatika obično preskoče, a odmah zatim su dati i detaljni odgovori na njih.
