ESEJISTIKA I PUBLICISTIKA

Savremena filozofija kroz recepciju Kanta i Hegela. Superheroji kognitivno nesvesnog. Precizna kalibracija kosmosa za život. Konusna teorija vremena. Logičke greške i medijska manipulativnost. Urbano i ruralno na Balkanu. Muzička matematika. Sećanja na fascinantne ljude i događaje. Veliki Om. I mnogo drugih ideja i tema koje se susreću u hodnicima palate sećanja.

SVAŠTA za ponekog i NEŠTO za svakoga.

Duca me uporno razgalјuje svojim pisanjem. Iz tog reda je i knjiga „Senke sećanja“. Prva mi je pomisao posle njenog čitanja: Teška vremena ublažavaj lepim vremenima. Ova zbirka priča lepo podučava: Mesto koje nazivate svojim je više od obične adrese ili naselјa. To su emocije koje dolaze iz toga što vam je tamo srce puno uspomena. To nije samo mesto na mapi.

Ove stranice mogle su da budu posvećene mojoj dalekoj neznanoj braći, bliskim sestrama, deci, bilo kom živom, nestalom ili još nerođenom potomku razgranate genealogije čije se žile protežu od mora do mora.

„Tekstovi u knjizi pred Vama nastajali su kao meditativni napori da se grad i njegovi elementi sačuvaju, makar ovako, u knjizi. Nekoliko godina objavlјujem ih na društvenim mrežama kao lamente povodom raznih vrsta nestajanja, sa želјom da ostanu u budućem vremenu kao beleška o nekadašnjem izgledu grada.

Verujem u reč. Iz nje je nastao čitav kosmos. Pitanjem: ko smo mi! Šta je večnost, beskraj i stvaralaštvo. Reč u sebi nosi miris Opstanka. U njoj je tiha vera šapata u trajanju. Čovek ne može bez reči.

Knjiga o mehanizmima nasilja i političke kontrole nad medijima. Razmatrajući i lokalni i globalni novi ovog procesa, Aleksandra Krstić osvetljava razloge zbog kojih su mediji i novinari pod pritiskom, kao i društeve posledice tog pritiska.

Kako pisci biraju odeću za svoje likove?
Zašto im je ona važna?
Da li je njihov izbor slučajan ili se iza njega krije ozbiljna namera?

Knjiga Goli i obučeni Ljubice Arsić razotkriva postupke „maske“ značajnih pisaca nastojeći da preko odeće, kao svojevrsne „futrole“, pokaže složenost književnih likova. Drugačije čitanje književnosti dovodi se u vezu sa modom i njenim značenjem u određenoj epohi, staležu, društvenoj grupi; kako odeća oblikuje karakter, zašto prikriva određena svojstva lika, kako utiče na postupke i šta saopštava ostalim „glumcima“ na velikoj književnoj i životnoj pozornici.

Čitaoci će se, između ostalog, upoznati sa tajnom Anine crvene torbice i razumeti opsesiju dendija za doterivanjem, otkriti kakva je priroda fatalne privlačnosti koju je Hemingvej osećao prema toreadorima a Bora Stanković prema tesnoj odeći, šta je sve ispisano na kimonu Kavabatine i Mišimine gejše, zašto je Mali Princ obučen kao Napoleon, koji je Andrićev sultan omrznuo somot.

Zalazeći u istoriju rukavica, pantalona, mundira, džinsa, cipela i seksi donjeg veša surovo prognanog iz srpske književnosti, autorka analizira čovekov odnos prema telu, preporučujući da se drugačijim čitanjem i tumačenjem, kako klasika tako i savremenih pisaca, pronikne u alhemiju književnog postupka, koji se pojavljuje u zadivljujućem i prikrivenom vidu.

Poslednjih letnjih dana, izašla je iz štampe nova knjiga o Branku Ćopiću, iz pera književnika Dragana Lakićevića, gotovo pola veka izdavačkog urednika, tumača i priređivača srpske književnosti.

Na početku knjige stoji da knjiga izlazi o 110. godišnjici rođenja Banka Ćopića i o 55. godišnjici izdanja Bašte sljezove boje, Ćopićeve duhovne biografije, čiji su motivi opsedali velikog pisca do kraja života, knjige s nizom antologijskih priča.

Kao što u uvodnoj reči piše. Dragan Lakićević se gotovo pola veka bavio Ćopićem, od prikaza novih knjiga i pojedinih pesama, pa do analitičkih pogleda na pojedine pripovetke i žanrove, u studijama, izborima i sinntezama o Ćopićevoj poeziji, kao što je izbor i predgovor poeziji velikog pisca u Kolu Srpske književne zadruge.

U okviru ličnog odnosa prema književnosti Branka Ćopića, ranog čitanja omiljenog pisca njegove generacije i ranog susreta sa Brankom Ćopićem, nalaze su dublji, i tananiji pristupi delima, najviše pesmama i pripovetkama ovog pisca. Lakićević se najviše zadržao na poemama i na dvema kultnim knjigama: Doživljaji Nikoletine Bursaća i Bašta sljezove boje.

Jednaku pažnju tumač posvećuje delima za decu i za odrasle, tvrdeći da uzmeđu jedne i druge književnosti nema stroge razlike. Poznati i nepoznati motivi i značenja, fenomeni pojedinih knjiga, osvetljenja manje poznatih priča ("Poslednji potomak Velikog Borca", "Učitelj, razbojnik i ptice", "Bata i milicioneri").

Na kraju knjige daje se prilog o Nagradi koju je Dragan Lakićević dobio od Zadužbine Branka Ćopića u Srpskoj akademiji nauka i umetnosti, tako da se ova knjiga može smatrati i izrazom zahvalnosti za to visoko priznanje.

Recenzent knjige je Radivoje Mikić, urednici Aleksandra Žeželj i Branislav Matić

Knjige. Video sam ih kako su spavale. Jedna do druge, u večitom polumraku police smeštene između zidova, zauvek. Tako smeštene nisu se mnogo razlikovale jedna od druge, i nisu obraćale pažnju na svakodnevni život koji se odvijao u dvorištu, gde su šumele grane kao nebo, beskrajno, lepo. Knjige. Jedan do drugog, spojeni zajedničkom sudbinom, prebivaju Makrobije, Origen, Svetonije i Frensis Bekon, Agripa, Ptolomej, Plinije, Paracelzus, Juvenal i Horacije, Herodot i Ovidije, Avgustin, Petronije Arbiter, novoplatoničari Porfirije, Simplicije i Olimpiodor, božanski Apulej, Filostrat, Vergilije i Kornelije Tacit, Hesiod i Homer, Kalimahove himne, Platon, Plutarh i Teofrast, jedna do druge „Malleus Maleficarum” i Solomonov ključ i Mojsijev mač, a sâm i neponovljiv čeka moju željnu ruku rukopis „Arcana Celestia” Svedenborga. Moje knjige... Laku noć!

Ni ne znamo više koje je ovo iznenađenje po redu koje nam stiže od Gojka Tešića, ovoga puta koautorski sa kćerkom Ivom Tešić. Obasuli su nas priređivači onim više od dadaizma, koliko obilato, još više OBILATNO. Odavno smo, kako kultura, umorni, ostareli, sve više teški i spori, često mišljenja da su pisci iz prošlosti zaokruženi i priređivački i hermeneutički, apatični toliko da smo pristali na to da ni ne pomislimo čega još ima neobjavljenog, nesabranog, negledanog. Apatični i melanholični toliko da nam novo, pronalazak sve više smetaju, jer otkriće zahteva i budnost duha i volju za promenom, i spremnost na rizik. A onda nas takve zatekne ovakva knjiga koju su priredila dva „nemirana duha“, u kojoj se raskriva ne samo onaj koga znamo nego jedan drugi Dragan Aleksić, i pred nas se postavljaju i pojedini tekstovi za koje nismo znali. OBILATNOST je prava riznica Aleksićeve poezije, proze, eseja, kritika, članaka, književnih razgovora, hronikalnih zapisa, koja svedoči o i više nego razuđenom Aleksićevom opusu, kao što „svedoči o stvaraocu koji u svakoj formi, ipak, donosi izvesnu novinu“. Iznanađeni ovakvim bogatstvom, ovakvim darom, „novinom“, ovako retkim izdavačkim poduhvatom, priređivači nam ne daju da ostanemo time i zadovoljeni nego nam najavljuju da je ovo tek prva od četiri knjige odabranih dela Dragana Aleksića. Ostajući, dakle, u iščekivanju, makar znamo da će do nas doći još tri knjige. A šta je sa onim što će posle toga doći, što još ne znamo? To Tešići znaju, a nas će samo i opet – po ko zna koji put, kao i ovaj put – i više nego prijatno i OBILATNO iznenaditi. Prof. dr Dragan Bošković Prva knjiga sabranih spisa Dragana Aleksića, Obilatnost, pruža obilje tekstova koji se po prvi put nalaze pred širim čitalačkim krugom. U njoj ćemo, njenog protagonistu, Dragana Aleksića, osnivača srpskog dadaizma, moći da sagledamo kao polivalentnu ličnost, kao pravog multiklasa, koji je u periodu između dva svetska rata izuzetno vešto balansirao između beletristike i publicistike. Čitajući do sada neobjavljene kritičarske tekstove sa vrcavim pamfletističkim primesama, dobićemo novi pogled na srpsku međuratnu književnost. U tom smislu, od posebne važnosti su i tekstovi-svedočanstva o Aleksićevim književnim prijateljstvima sa I. Vojnovićem, B.Tokinom, S. Krakovim i drugim književnim akterima. Delujući kao vezni igrač u književnim poljima Kraljevine Jugoslavije, on je kroz uporedne prikaze žanra u razvoju – putopisa (R.Petrović, M. Crnjanski), kroz podršku prevodilaštvu (N. Jovanović), koje je zbog autorskih prava bilo u ozbiljnoj krizi, pokazao da je bio pionirska i više nego značajna figura srpske književnosti. Stoga ova knjiga predstavlja uvod u zasluženu, konačnu, zaokruženu, višestruku demarginalizaciju Dragana Aleksića. dr Vladimir B. Perić

Verno, vojnički, kamenorezačkom Darinom rukom, od iste očeve građe sazdanoj - zapisane i čitaocu prenesene, reči mnogopoštovanog roditelja koje ona ume ne samo da prenese, nego ih iste zaista ponovo čudesno stvori i na duhovnu trpezu otmeno prinese.

Motiv žene u Bibliji, čini se, nije dovoljno opisan u literaturi. Tu prazninu veoma uspešno popunjava Miroslava Pašić Gagović svojom knjigom. Ona opisuje sudbine biblijskih žena koje su, ravnopravno sa muškarcima, ako ne i više, podnele žrtvu stradanja za

Književnost i radio

Drugo dopunjeno izdanje zbornika „Književnost i radio“ objavljeno je u čast 100 godina Radio Beograda

Cilj izdanja je da pokaže bogatstvo odnosa dva medija – knjige i radija – tokom proteklih sto godina. Autori tekstova su književnici i, u manjem broju, književni kritičari koji su bili zaposleni u Radio Beogradu ili su sarađivali. Neki od njih već su pisali, u formi eseja ili memoara, o iskustvima, sećanjima i razmišljanjima o predstavljanju književnosti na radiju (na primer, poezija) ili rađanju nove radiofonske književnosti (na primer, radio-drama). Od drugih je priređivač tražio da napišu tekstove i tako „prikupe papiriće“ koji su, metaforično govoreći, već kružili oko njih u vazduhu. Scripta volant.

Nastao je zbornik koji obuhvata više od sto radova. Namera ovog Zbornika je nova valorizacija radio kulture – ovoga puta u njenom odnosu saradnje sa književnošću. Radio se tu pojavljuje u mnoštvu uloga: kao ustanova, mecena, ogledna laboratorija, naručilac tekstova, prenosnik literature, podsticaj koji menja književni stil, mesto nastanka novih literarnih žanrova... Tokom veka postojanja deo Radio Beograda su bili kao novinari, urednici ili saradnici, gotovo svi najbolji srpski književnici. To je garancija vrednosti ovde objavljenih tekstova.

Knjiga ima dvanaest delova. Posle predgovora priređivača slede poglavlja: Pred(istorija) radija, Književnik pred prostranstvom etera – rana ogledanja, Huk i grmljavina istorije, Književni radio u političkom okruženju, Literarna redakcija Radio Beograda, Ka poetici radio drame, Detinjstva – Dubine zelenog oka, Iskre humora, Posvete radiju, Radio i govorna kultura, Eseji i Iskustva i svedočenja.

Uz tekstove u ovom izdanju je priloženo više od 150 QR kodova sa audio zapisima iz bogate arhive Radio Beograda.

Legende i mitologije koje su nadahnule Roberta Džordana

S predgovorom Harijet Mekdugal

„Džordan je zavladao svetom koji je Tolkin tek počeo da otkriva.“
– New York Times

Legende i mitologije koje su nadahnule Roberta Džordana

Otkrijte kako je nastao i kako se upotpunjavao jedan od najpoznatijih i najvoljenijih serijala epske fantastike, što uključuje i:

- potpuno novu mapu sveta koju je nacrtala Elisa Mičel prema zapisima iz neobjavljenih beležaka Roberta Džordana;
- kako je mogla izgledati Zenica sveta;
- dugoočekivanu pozadinsku priču o Nakomi;
- osam stranica fotografija u boji.

Zaronite duboko u stvarnu istoriju i mitologiju koje su inspirisale svet Roberta Džordana. Poreklo Točka vremena napisao je Majkl Livingston, profesor srednjovekovne književnosti na koledžu Sitadel, uz predgovor Harijet Mekdugal, Džordanove urednice i supruge koja je preuzela brigu o njegovoj zaostavštini.

Pred vama je vodič za upoznavanje i bolje razumevanje remek-dela Džordanove epskofantastične književnosti koji se oslanja na intervjue i dosad neobjavljene autorove radne beleške. Majkl Livingston otkriva priču iza kulisa o tome ko je bio Robert Džordan, kako je stvarao i zašto zauzima tako važno mesto u savremenoj književnosti.

U drugom delu knjige dat nam je ključ za prepoznavanje „stvarnog sveta“ u Točku vremena. Možda nas ne čudi što su tu Kralj Artur i Merlin, ali važnu ulogu imaju i Aleksandar Veliki i svemirski program Apolo, nordijski bogovi, Napoleonova najveća pobeda i još mnogo toga.

Poreklo Točka vremena donosi uzbudljiva saznanja i uvide kako novim, tako i dugogodišnjim obožavaocima koji žele da detaljnije proniknu u serijal ili otkriju izvore koje je Džordan koristio u građenju svog sveta – sve u jednom, veoma preglednom tekstu.

Pred čitaocima je kapitalna knjiga iz pera značajnog književnika i filmskog reditelja Živojina Pavlovića koja na sasvim originalan način, svojstven velikom duhu, tematizuje odnos stvarnosti i umetničkog dela. Reč je o drugom, proširenom izdanju knjige Belina sutra koje sačinjavaju tekstovi koji su u celosti preuzeti iz izdanja prvobitno objavljenog u beogradskoj „Prosveti” 1983. godine (posvećenog umetnicima Tomislavu Mijoviću, Ljubi Popoviću, Vitomilu Zupanu, Aleksandru Tišmi, Dušanu Makavejevu, Ljubodragu Jankoviću Jaletu), kao i naknadno dodati: tekst „Zračenje iz senke” (posvećen Milanu Kašaninu) i četiri teksta u okviru celine Paleta posvećene značajnim ličnostima iz domena slikarske umetnosti, u kojoj se kao glavni junaci pojavljuju Ratko Lalić, Petar Omčikus, Rade Marković i Uroš Tošković. * „I kao što prema sredstvima izražavanja raznorodnih, umjetničkih ličnosti Pavlović nema predrasuda, pošto se ne radi ni o umjetnicima koji se služe sličnim izražajnim sredstvima (likovna umjetnost, literatura, film), niti sličnim duhovnim pristupima životu i umjetnosti, autor nema predrasuda ni prema životno-spoznajnim određenjima onih o kojima meditira. Međutim, problem stvarnosti i određivanja te stvarnosti u umjetničkom delu, Pavlović shvata kao izuzetno složen fenomen koji u svakog od ovih umjetnika dobija nove dimenzije zavisno od snage talenta i duhovne moći. (…) Autor je, kao što je poznato, i sam, i na filmu i u literaturi, tragao za onim slojevima stvarnosti koji su dugo bili u našoj umjetnosti potisnuti u drugi plan: njegovo usmjerenje bilo je i ostalo u bici sa podsvjesnim… Pavlović smatra da su i svi ovi umjetnici doprineli da se taj svijet zaturenog i potisnutog života legalizuje u našem umjetničkom stvaralaštvu uprkos mnogim konvencijama. Pa i društvenim.” Vuk Krnjević

Nema plemenitije stvari nego kad čoveku omogućiš da zabeleži sebe.

Dok je radio kao profesionalni novinar, Miroslav Antić je u novosadskom Dnevniku pisao kolumnu „Obično petkom“, u kojoj je donosio reportaže, anegdotska razmišljanja, prikaze, svedočanstva i opaske. Ali ne treba tražiti u tim tekstovima prozaičan novinarski opis ili puko prenošenje informacija – Antić i u novinskom tekstu uvek ima zrno poetske pobune i lirski komentar.

U lepoti ovih tekstova treba tražiti pre svega istinu da u našem trajanju nailazimo na razna pitanja, a pesnik u ulozi novinara na njih uvek ima odgovor: neočekivan, nužan, nepobitan...

„’Obično petkom’ bio je moj pokušaj da sa malo tuge i osmeha imitiram Čehova. Ja sam drukčiji temperament, pa to nije ni nalik na njega, mada bih bio ponosan da jeste... Mislim da sam u novinarstvu stvorio nešto između informacije i književnosti – nekakav hibrid koji je potreban čitaocima, koji smo mi zvali feljtonistika. Novine su, iz dana u dan, pune vesti, informacija, a čoveku je to malo. Voli da pročita tekst koji ne pripada šemi, liči na život. To sam našao.“ – Miroslav Antić

U knjizi Emira Kusturice Kad mrtve duše marširaju postavljaju se neka od osnovnih pitanja našeg vremena. Njene teme predstavljaju ilustracije osnovnog stava koji se razgranavao u različitim pravcima i sadržajima, da bi − pojavivši se u obliku knjige – postale deo polimorfnog kulturno-političkog eseja. To bi bila njena žanrovska odrednica, jer je knjiga sastavljena od raznorodnih sadržaja.
Kao prvi utisak, pojavljuje se zanimljivost pripovedanja, koja se ogleda u promeni teme, motiva i izraza; kao drugi utisak, naznačuje se da raznorodni rukavci vode ka jednom ishodištu, koje otkriva angažovanu suštinu knjige. Umetnik stoji naspram sveta: njegova opažanja stvaraju luk između njega i čitaoca, kao i između sveta i čitaoca.
Središnja tema Kusturičinih razmišljanja je četvrta tehnološka revolucija. Ona se poima kao ideja koja će, u izvesnom smislu, tehnički izazvati preobražaj ljudskog postojanja do samog njegovog ukidanja.
Iz pogovora Milo Lompara

Knjiga Jovana Delića Hodočašća uz Uspravnu zemlju je celovita studija o poeziji i poetici Vaska Pope.
Stavljajući u središte svog kritičkog istraživanja Popinu knjigu pesama Uspravna zemlja,¸koju definiše kao „lirski spev“, i pesnikovu knjigu autopoetičkih eseja Kalem, Delić pokazuje osnove i vrhove Popinog pesništva, kao i njegove odjeke u novim pesničkim vremenima.

Po prvi put na srpskom jeziku, objavljujemo dela Kaibare Ekena (1630–1714) čuvenog neokonfučijaniste, koji je bio poznat kao japanski Aristotel. Iako samurajskog porekla, on je bio lekar, naklonjen filosofiji i jedno vreme budizmu. Svoje šezdesetogodišnje iskustvo utkao je u ovo delo u kojme je iskombinovao svoje poznavanje holitičkog pristupa zdravlju, načela životne energije (životne sile koja prožima sve stvari), čovekove mentalne higijene, budizma, konfučijanizma i umetnosti življenja. Takođe, smatra se ocem botanike u Japanu.

Ramiz HadžibegovićIz svoje književne radionice Ramiz Hadžibegović, alhemičar davno zaboravljenih snova, opet nam donosi svoje gotovo mitske priče, na način da vječitim nostalgičarima vraća nadu da nije sve izgubljeno. Naprotiv, čuvajući sjećanja, on je sačuvao jedan oduhovljeni mikrokosmos, jedan svijet po kojem se, koliko-toliko još raspoznajemo, po tradiciji i običajima kazujemo, podjednako sa sjetom i radošću.

U toj čulno-poetičkoj magiji, Hadžibegović portretiše jedan život izvoran, puten, ničim neomeđen, u čijem se tkanju ljudska duša istovremeno raduje i tuguje od boli, snova, meraka i sevdaha, sve dotle dokle čovjek samog sebe vodi i dokle ga širina svijeta zavodi.

Dodir nepovrata, knjiga je književne topografije, podjednako i za porodičnu i opštu biblioteku i, naravno, za muzej kulture sjećanja. Ramiz Hadžibegović iz svoje bogate antikvarnice daruje nam malo-veliko kulturološko-fenomenološko parče intime naše duhovne prošlosti, običaja, navika, ostavljajući ga u nasljeđe kao kristalno ogledalo u kome će buduća vremena i ljudi tragati za (sno)viđenjem dodira i svjetova u kojem je život nosio ime stvarnog života. Mnogo stvarnije od današnjeg.

Konačno, Ramiz Hadžibegović je, autentičnim i nesvakidašnjim esejističkim štivom, izbrušenim u draguljarnici njegovog duha, markantni svjedok i tumač znakova, tema i priča naše dalje i bliže prošlosti, na način da će se po njegovim literarnim mapama u dalekoj budućnosti rekonstruisati ljepota jednog izvornog svijeta i čovjeka kakve smo nekad znali.

Knjiga Isidorine književne i umetničke zrelosti, knjiga himničnog, ali i narativnog karaktera posvećena, kako sama autorka kaže, „Prometeju Srpstva“ čiji jubilej, 210 godina od rođenja, proslavljamo upravo u ovoj godini. Ova knjiga je razlog zbog koga se Isidora Sekulić s pravom smatra jednim od najvećih njegošologa, zbog čega njena knjiga posvećena jednom od najvećih srpskih pesnika, zaslužuje da se ponovo nađe među čitaocima.

Knjiga religiozno nadahnutih prozno-poetskih zapisa i eseja u kojima, najumnija među Srpkinjama svoga vremena, spisateljica izraženog duhovnog i moralnog senzibiliteta, brojna lična pitanja i nedoumice čoveka pojedinca izvodi na široko polje opštosti, otkrivajući tako svoju višestruku prirodu književnika i mislioca koji je u stanju da odgonetne brojne ljudske nedoumice pronicljivim duhovnim pogledom.

Zapisi o mome narodu - Isidorina zbirka prozno-esejističkih tekstova visoke dokumentarne vrednosti koji odišu čovekoljubljem, rodoljubljem i buđenjem patriotskog duha u vidu slikovitog književnog prikazivanja raznovrsnih životnih priča i ideja koje su se rađale i nestajale u srpskom društvu u periodu dva svetska rata.

U osnovi celog istraživanja nalazi se stav humaniste, vernika, ali i naučnika da „svaki zločin zaslužuje osudu, svaka žrtva zaslužuje dostojan pomeni svaki humani postupak zaslužuje da bude istaknut i pohvaljen”.

Knjiga Odnosi pravoslavih hrišćana i muslimana u Bosni i Hercegovini u Drugom svetskom ratu na mnogo načina proširuje naša saznanja o stradanju srpskog stanovništva u Drugom svetskom ratu i složenom odnosu pravoslavnog i muslimanskog življa na prostoru Bosne i Hercegovine. U pitanju su svedočenja pravoslavnog stanovništva iz 40 srezova data u periodu omeđenom 1941. i 1944. godinom, iskazi stanovnika 21 sela i jedne opštine pribrani 1942. godine i izjave parohijana iz 92 parohije i 3 manastira date 1947. godine, sabrane na prostoru Mitropolije dabrobosanske i banjalučke, zvorničko-tuzlanske, zahumsko-hercegovačke i bihaćko-petrovačke eparhije.

Ova publikacija svojim sadržajem odbacuje ustaljene stereotipe i paušalne ocene, tako rasprostranjene danas, koji generalizuju odnose i teško istorijsko iskustvo pravoslavnih hrišćana i muslimana u ratnim godinama, gde ih svode samo na jednu istorijsku dimenziju. - Akademik Ljubodrag Dimić

Jedna moćna, mračna sila od vajkada je ometala razvoj ljudskog blagostanja i sreće. Moćnija je od mafije ili vojske. Ona ostavlja globalne katastrofalne posledice i može se naći bilo gde, od najuticajnijih svetskih sala za sastanke do vaše lokalne kafane. To je strahovito moćna sila ljudske gluposti.
Pošto je primetio haotično stanje u kome se nalazi ljudsko društvo i osetio mračnu silu koja izaziva taj haos, istaknuti, pokojni profesor ekonomske istorije na kalifornijskom univerzitetu u Berkliju, Karlo M. Cipola, stvorio je životno važan ekonomski model koji nam omogućava da otkrijemo, upoznamo i neutrališemo tu pretnju: Osnovne zakone
ljudske gluposti.

Ako vas ikada spopadne očaj zbog sveprisutne gluposti među čak i najvećim „intelektualcima“, ova urnebesna, pravovremena i pomalo alarmantna knjižica namenjena je vama. Naoružajte se pred licem zbunjujuće političke realnosti, nerazumnim kolegama i neizbežnim jadom Božića sa rodbinom, prvim i jedinim ekonomskim modelom namenjenim gluposti.

Ako bih pokušao da nešto kažem mladom piscu, ponovio bih savet Krilova: Rečenicu treba glačati dok ne prestane da bude dosadna. – Vladimir Pištalo

Dakle, kursevi kreativnog pisanja nisu i ne mogu biti odvojeni od kreativnog čitanja, ali takvog koje budućim piscima daje svaku slobodu, kao što i najpraktičniji praktični deo ovladavanja tajnama zanata (samo pisanje!) mora otvoriti punu slobodu eksperimentisanja, tj. iskušavanja raznolikih mogućnosti čarobne veštine zvane „umetnost jezika”. – Sava Damjanov U svetu u kojem je idealizma sve manje male zajednice profesora i studenata književnosti možda deluju anahrono, ali upornost i doslednost kojom se i dalje držimo literature možda nas čini bližim, otvorenim za prevazilaženje razlika, a sve u cilju očuvanja onog kontinuiteta u čiju smo se službu stavili. – Gorana Raičević

U svemu tome sam tek nešto ravnopravniji sagovornik, kurs je dobar tek onda kada i onaj koji ga je osmislio oseti promenu u mišljenju i tek onda kada mu u tom poliloškom ambijentu sine ideja koja mu inače u drugim prilikama nikada ne bi pala na pamet. To je onaj magični trenutak kreacije. – Mihajlo Pantić

…A đavo je Reč. I ona često misli sama protiv piščeve volje, čak i njegovog znanja. U tome je čar prokletstva jezika kao osoben izazov, ali i odgovornost čoveka u piscu. – Laura Barna Knjiga je udžbenik emocija, krivudav ali siguran put ka pravičnosti, no ona je pre svega objekat lepote. A da bi bila objekat lepote, nužno je da bude komad savršenstva. Vražji teška stvar. – Aleksandar Gatalica

Kad mrtve duše marširaju je knjiga koja se čita u dahu, i prepoznaje u svetu oko nas. Njene teme i motivi vidljivi su kada izađete na ulicu, pričate telefonom, gledate televiziju ili lutate bespućima društvenih mreža.
Proslavljeni filmski reditelj piše o mangupima iz Davosa, opasnostima četvrte industrijske revolucije po Srbiju, ratu u Ukrajini i transhumanizmu. Ali šta sve povezuje sve te teme?
Lucidna Kusturičina zapažanja u širokom luku obuhvataju raspon od renesanse do 21. veka, ali uvek sa jednim jedinstvenim ciljem: otkriti ko to slobodnom i uspravnom čoveku radi o glavi i kako pohlepa za svetskih moćnika ruši sve pred sobom dok ne sretne dostojnog protivnika.
Ali ko je on danas?

Iz knjige Kad mrtve duše marširaju

U svijetu koji kreiraju nekoliko kraljevskih porodica, te Rotšildi, Rokfeleri i šačica novobogataša, dirigentsku palicu drži Klaus Švab sa svojom ekipom iz Davosa. Kod njih nema mjesta za pitanja o smislu života, zamorno je i nepotrebno tragati za vječnom tajnom čovjeka i svijeta, za njih sigurno ljepota neće spasiti svijet, za njih ljepota i sav pojmovni svijet postoji radi profita.

U svijetu sebičnosti i pohlepe, dok mrtve duše marširaju svuda oko nas i stjenice u bioskopskim salama se filigranski slažu sa kompostacijom ljudi, neminovno je da iščezavaju duhovnost i umjetnost i da sa njima nestaje i autorski film.
Bioskopska vrata su zatvorena, zavese su navučene, iznenađena i pomalo uplašena mrakom, publika se utišala i sa nadom očekuje da filmska slika pobjedi tamu i zaigra po platnu.
Mrak je, kao što znamo, najgušći pred svitanje.

Imanentna teorija književnosti je književnoteorijski ogled iz ontologije i aksiologije književne umetnosti – pokušaj inoviranja teorije književnosti, zasnovan na savremenim saznanjima i dostignućima sve tri discipline nauke o književnosti: teorije, književne kritike i istorije književnosti. To podrazumeva konzistentnu teorijsku artikulaciju, nikako ne eklektičko, bilo analitičko, bilo zbirno ili sintetičko obuhvatanje svekolike književnoteorijske misli, svih relevantnih teorijskih pravaca, učenja ili koncepata, a ni selektivni, kritički ili sasvim arbitrarni izbor jedne književne teorije i jednog teoretičara ili više njih, već izlazak iz zone eklekticizma i prelazak na artikulaciju jedne nove teorije književnosti postupkom kritičke teorijske kristalizacije. Autor je odabrao seriju svojih književnokritičkih i književnoistorijskih analitičkih radova, u duhu modernih viđenja književnosti, iz kojih se može izvesti jedan konzistentan književnoteorijski koncept – prolegomena za novu teoriju književnosti.

KAKOTEDRAGOST nije samo istoriografski značajan kolaž dela i svedočanstava Dragana Aleksića, jednog od naših najlucidnijih avangardista i najvernijih evropskih dadaista, već je i štivo u kojem se istinski uživa i koje se, za posebnu vrstu čitalaca, ne ispušta iz ruku. Iva i Gojko Tešić su nadahnutim priređivačkim radom objedinili na jednom mestu Aleksićeve eseje, memoare, poeziju, prozu, prikaze i sve fluidne žanrove što leže između; ovi tekstovi, zajedno sa očuvanim dadaističkim tipografskim inovacijama, vizuelnim signalima, te fotosima, fototipovima, skenovima, ilustracijama i instalacijama, svedoče ne samo o umetničkim svetonazorima jedne od najluđih epoha evropske umetnosti, već donose i intimne komentare i osvrte – neretko sočno tračerske – koji tvore jednu životnu i romanesknu, a ne striktno dokumentarnu sliku vremena. Onima koje zanimaju granične i krizne pojave u književnosti biće nemoguće da ovu kolekciju zaobiđu. Miloš Jocić Čuvene reči Gustava Malera da tradicija nije obožavanje pepela već prenošenje žive vatre nedvosmisleno se mogu odnositi na zajednički priređivački projekat Gojka Tešića i Ive Tešić, jer u ovoj žanrovski hibridnoj knjizi tekstova Dragana Aleksića, naslovljenoj upravo po njegovoj dadaističkoj kovanici, prepoznajemo još jedan značajan poduhvat da se književnoj istoriji vrati ono što je njen smisao i da se postignu njena nova interpretacija i artikulacija u savremenom vremenskom kodu i preovlađujućem senzibilitetu današnjice. Tako ova knjiga postaje čudesni spoj duha savremenosti sa onim što je „živo meso u tradiciji srpske kulture”. Žanrovski i tematski izazovna u rasutim dadaističkim impulsima „intelektualne kreativnosti”, ali pritom funkcionišući kao otvorena celina, ova knjiga ne samo da najavljuje jedan obuhvatniji poduhvat sabranih tekstova Dragana Aleksića, već kako to napominju i sami priređivači, postaje značajno svedočanstvo o evropskoj dimenziji Aleksićevog avangardnog stvaralačkog projekta. Snežana Savkić