Nov roman najprevođenijeg srpskog pisca Zorana Živkovića „Pet dunavskih čuda“, u izdanju Zavoda za udžbenike, objavljen je paralelno na pet jezika, predstavlja važan doprinos naše zemlje kulturnom segmentu strategije Evropske unije za dunavski region...
Vuk Karadžić (1787-1864), središnja ličnost srpske kulture i književnosti XIX veka i uopšte, izvršio je sam, kako reče Jovan Skerlić, nekoliko velikih poslova, „od kojih bi svaki za se bio dovoljan za život drugoga čoveka". U svim oblastima u kojima je delovao: kao originalan pisac u ustaničkoj prozi; kao antologičar narodne poezije i redaktor narodnih pripovedaka; kao prevodilac Novog zavjeta, kao sastavljač "Rječnika" Vuk je dao najvišu meru kreativnog, književnog, umetničkog, po čemu je jedan od najvećih pisaca sprske književnosti u celokupnom njenom trajanju, jedan od njenih svetionika, čija svetla zrače i u budućnost...
Kroz prozor sam odaslao u noć sav onaj silan zadah što je prokuljao ovamo na prorezima oko tankih dvokrilnih vrata sobnih i onda nabujao u oblak grobnoga smrada koji guši. ...
Nove priče Vladimira Kecmanovića u knjizi "Zidovi koji se ruše" hrabar su odgovor na izazov postmodernog pripovedanja, prema rečima književne kritičarke Ale Tatarenko.
Ovo je tematski i motivski raznoliko pripovedno štivo, počev od osobenog uobličenja likova naših velikih pisaca, preko priče o ratu, do antibajke o ljubavi Tome Spinoze i Mire Ljovisne..
Roman Na Drini ćuprija je najpoznatije delo našeg nobelovca Ive Andrića. U romanu se radnja odigrava oko mosta na Drini u Višegradu. Na početku romana Andrić objašnjava kako su se ljudi snalazili dok mosta nije bilo, izgradnja most i kasnije životne priče ljudi koji su živeli oko njega. Most je u romanu simbol čvrste građevine koja je večno prisutna, dok su ljudski životi prolazni.
Poezija u svojim tematskim hodnicima nije odvojiva od gradiva jednog društva u jednom vremenu. Čak i onda kada u svome manifestu gordo nagoveštava da će biti univerzalna ili da je apolonska forma njen jedini cilj, život i biće poezije hrani krvotok trenutka i mesta u kome nastaje ili u kome se čita i doživljava. Stvaralačka mudrost i pogodak u samo jezgro poesisa jeste započeti uzlaženje prema nameravanim svrhama iz neposrednog iskustva, ma gde one bile postavljene. Ili, ništa manje važno, otkrivati neprolazne odrednice sveta u sopstvenome sada-i-ovde.
Posle stoletnog analfabetskog perioda pod osmanskom vlašću Srbi ja je ponovo doživela sebe kao evropski kulturni prostor. Deo te pripadnosti značio je snažno okretanje helenskoj antici, koja je oživela kroz mitologiju, književnost i filozofiju. Onaj drugi deo modernog evropejstva, koji se iskazivao u idejama društvene emancipacije, demo kratije i građanskih političkih vrednosti, ni sam ne bi bio moguć bez utemeljenja na grčkom i rimskom nasleđu, pre svega bez njegovog etičkog obrasca. Možda i naše doba posrće jer ga je, putujući kroz iskušenja novog varvarstva, negde izgubilo. Srpsko društvo nije slučajni saputnik Evrope zakačen kao čičak u repove njenih pohoda, nije epigon ili prepisivač njenih dilema, drama, stranputica i metamorfoza, jer je u svome novovekovnom trajanju tražilo i izgradilo samosvojne temelje identiteta i opstajanja. Delo Milovana Vitezovića poetski je putopis kroz srpski Novi vek, kroz čvorišta njegovog duhovnog skeletona.
Ljudi govore je prozno književno delo srpskog avangardnog književnika Rastka Petrovića, objavljeno 1931. godine. Ljudi govore je ujedno i poslednje delo koje je ovaj pisac objavio za života.
Knjiga je nastala za vreme putovanja kada je pisac usredsredio svoju pažnju na ono što ljudi govore. Napisana je kao impresija o životu ljudi, koji žive na ograničenom i skučenom prostoru jednog ostrva.
Roman o ljudima koji žive u podrumu, prevareni da Drugi svetski rat nije završen, a kada izađu napolje, dospeće usred ovovremenog jugoslovenskog rata. Iz ovog romana o podrumskoj karti Evrope proistekao je Kusturičev film "Underground".
Poslednji roman naše poznate savremene književnice Laure Barne - Pad klavira, baštini duhovnu atmosferu jednog od najprestižnijih beogradskih naselja - Senjaka, kao i događaje koji su se, ili se mogli odvijati upravo tu, sredinom prošlog veka. Roman počinje rušenjem kuće jednog od najznačajnijih srpskih istoričara religije i filologa Veselina Čajkanovića. Priča o Senjaku 1945. i 1946. godine, najočitija je upravo kroz sudbinu Veselina Čajkanovića, jednog od najznačajnijih srpskih intelektualaca proteklog veka, koji je nakon studija i doktorata u Nemačkoj, oba balkanska kao i Prvi svetski rat proveo u vojničkom rovu, da bi po okončanju Drugog svetskog rata ostao bez građanske časti, da bi ga nešto kasnije i sam život napustio. Pored Čajkanovića, tu duhovnu atmosferu Senjaka, u ovom romanu, čine igračice bridža: glumica Žanka Stokić, Mara Rosandić(supruga vajara Tome Rosandića), slikarka Zora Petrović i Isidora Sekulić. Pa ipak sve to je osnova i pozadina na kojoj Laura Barna ostvaruje roman, u kojoj klavir, kao centralna figura i simbol u kući Čajkanovića služi kao neka vrsta književnog artefakta i simbola oko koga se struktuira čitava priča i vampirski zaplet i drama na Senjaku.
Ovaj istorijski roman Milovana Vitezovića zasnovan je na drevnoj legendi o ljubavi zetskog kneza Vladimira i princezi Kosari, kćeri bugarskog cara Samuila. Vladimir i Kosara se u staroj srpskoj književnosti smatraju našim Tristanom i Izoldom, a njihova ljubav je i osnovni motiv ovog Vitezovićevog romana. Kult kneza Vladimira, inače najstarijeg sveca Srpske pravoslavne crkve, i danas se čuva, tako što se njegov krst svake godine o Trojičinom danu, iznosi na planinu Rumiju, pokraj Bara. U ovom istorijskom romanu, Milovan Vitezović slavi ljubav kao najsvetiju čovekovu odliku.
Drugo telo je poslednji veliki roman našeg klasika postmodernizma, Milorada Pavića koji je svetsku slavu stekao Hazarskim rečnikom. Oba ova dela, imaju tri narativna centra, tri sižejne linije koje se razvijaju u okviru zadate fabule i predstavljaju varijaciju jedne teme – potrage za odgovorom na pitanje postojanja „drugog tela“ i mogućnosti njegovog sticanja. Ako je Hazarski rečnik zamišljen kao postmodernistički roman o Stvaranju, Drugo telo je post-postmodernistički roman o Vaskrsenju.
Čitalac ovo delo može da tretira kao roman-leksikon – izvor podataka iz istorije religije, kulture, književnosti koji se aktiviziraju čitanjem.
Dramski komad iz Vranjanskog života. Tema - fatalna ljubav. Delo koje je Jovan Skerlić okarakterisao kao jedno od najlepših, najpoetičnijih i najdubljih u našoj književnosti svoga vremena.
Srpski epski damar ovaplotio se u epskoj prozi M. Vitezovića, koji izvanrednim postupkom pripovijedanja u romanu "Sinđelić se sa suncem smirio" daje čitaocu osjećaj da je tu baš tada bio i sve svojim čulima vidio i osjetio. Ovo je priča o najjunačkijem srpskom ratniku, vojvodi Stevanu Sinđeliću, iz pera najsrpskijeg savremenog pisca Milovana Vitezovića.
Milena iz Knez Mihailove ulice, do sada je doživela pet izdanja, a 1996., kada je objavljena, kao i 1998. i 2000. godine proglašena je još jednim Zlatnim bestselerom Milovana Vitezovića. Nepodnošljiva lakoća Vitezovićevog stila kroz povest o traganju Milene Tice za ljubavlju donosi jedan Beograd po meri piščevog sveta iz „veselih šezdesetih“ U ovoj lirski i anegdotski začinjenoj pripovesti, prepliću se stvarne i samo piscu znane ličnosti, sve zajedno stvarajući urbane legende o jednoj ulici, jednom gradu i jednom vremenu. Poetizujući stremljenja jedne mladosti i najlepši deo života svoje generacije, Vitezović, pisac od zanata, nas zapravo još jednom poziva da volimo život, pokret, svitanje i zrenje životnih plodova.
„Očekivao sam mlitav stisak, ali prevario sam se. Čvrsto mi je uhvatila šaku i zadržala je nešto duže nego što bi to obično rukovanje nalagalo. Pošto me pustila, smestio sam se na svoju stolicu...“
Živković je jedan od najprevođenijih savremenih srpskih književnika. Roman Poslednja knjiga pojavio se i doživeo veliki uspeh u Engleskoj, Nemačkoj, Koreji, Italiji, Holandiji, Brazilu., Sloveniji i Hrvatskoj.
Instiktom izuzetno nadarenog i izvornog umetnika Laza Lazarević (1851-1891) je u svoje novele uneo neiscrpne zalihe za njihovo stalno podmlađivanje i priliv novih značenja. Tako ih je osposobio da sa obogaćenim smislom izlaze na površinu tekućeg i aktuelnog vremena i da se sa prilivom estetske sugesije susreću sa svim budućim naraštajima. Zato se Lazarevićevo književno delo, stvarano sedamdesetih i osamdesetih godina devetnaestoga veka, u celini prelilo u dvadeseti vek, i u njemu, pod okolnostima veće literarne konkurencije i strožih estetskih merila, stalno doživljavalo porast afirmacije.
